حسّاس کردن کودکان نسبت به داشته هایش از او فردی خودخواه و حسود می سازد. وقتی پدر و مادر هر دو و یا یکی، مدام به کودک خود گوشزد می کنند که اجازه نده بچه ها به اسباب بازی هایت دست بزنند، در واقع گاردی نفوذناپذیر در برابر مهربانی و معصومیت ذاتی کودک می سازند تا او هر ناآشنایی را به چشم بیگانه ای متجاوز به حریم خود ببیند.

این که کودکی ترامپ چگونه سپری شده است و او در برابر اسباب بازی های خود چگونه واکنشی نشان می داده، یقین منبعی در دسترس نیست. امروز ترامپ 80 ساله کره زمین را اسباب بازی خود می پندارد و با شخصیت بی ثبات خویش ، هر منطقه منفعت زای را در گوشه و کنار هر قاره ای، حق مسلم خود می داند و بهانه او حمایت از حق و حقوق ملت آمریکا در سطح جهان است.

به طور طبیعی، هر فرد برای تصاحب ارث پدری خود یک سری مراحل قانونی را طی می کند تا سهم قانونی خود را به دست آورد. اما آنچه که ترامپ حرص و ولع مالکیت آن را دارد حق و حقوق ملت و کشوری دیگر در قلمرو جغرافیایی دیگری است.

از زمان آغاز شهرنشینی و وضع قوانین و مقرّراتی برای حفظ امنیت و آرامش شهروندان مدت زمانی به بلندای تاریخ بشریت سپری شده است اما از بین دیگر رؤسای جمهوری آمریکا این بزرگ مرد کوچک است که مقاصد خود را به طور علنی بیان می دارد. دیگران سیاست پنهان کاری داشته اند اما ترامپ بی هیچ ترس و اِبایی کاملا شفاف بازی می کند. شاید این رفتار ناموزون او به نوبه خود جای تحسین نیز داشته باشد.

آمریکا از دو ویژگی کشورها سوداستفاده می برد: اول ترس و دوم نیاز.

آنان به قدرت نظامی، سیاسی و اقتصادی کشور آمریکا نیازمندند و از آن به عنوان چتر دفاعی در برابر هر نوع احتمال خطر و تجاوز بهره می برند. این کشورها از خشم و غضب آمریکا نیز می ترسند. برای همین از بعد جنگ جهانی دوم به بعد آمریکا قطب قدرت در جهان شد اسلحه و مهمات می فروشد و باز سود اقتصادی می برد.

به کشور آمریکا دقت کنید که با چند کشور متفق خود در جنگ دوم جهانی، امروز رقیب یا دشمن شده است: انگلیس، شوروی ، فرانسه، استرالیا، نیوزیلند، کانادا، آفریقای جنوبی و چین.

آمریکا همان کشوری است که با توسعه تولیدات جنگی رکود اقتصادی سال 1929 را پشت سر گذاشت.

در سال 1939 بود که جنگ جهانی دوم به سرکردگی هیتلر آغاز شد. از زمانی که این جنگ آغاز شد آمریکا تأمین سلاح مورد نیاز تمام کشورهای درگیر جنگ را بر عهده گرفت و در این میان بیشترین سهم را به کشور مهاجم یعنی آلمان اختصاص داد.

آمریکا با راه‌اندازی کارخانه‌هایی برای تولید سلاح و تجهیزاتِ دفاعیِ صنعتی را در کشور فعال کرد. صنعتی که علاوه بر ایجاد شغل و حل کردن مشکل بیکاری می‌توانست سودآوری زیادی داشته باشد و جانی تازه به اقتصاد آمریکا دهد.

در این دوران آمریکا شمار زیادی از کارخانه‌های تعطیل شده را دوباره راه‌اندازی کرد تا مواد غذایی و پوشاک مورد نیاز افراد درگیر جنگ را تأمین کند و برای‌ میلیون‌ها نفری که بیکار شده بودند، فرصت شغلی ایجاد نماید. شاید بهتر است بگوییم خدمت و خیانت آمریکا به جهان در این برهه از تاریخ از او هیولایی موذی و مزوّری ساخت که هر روز بر قدرت آن افزود و یوغ بردگی تغییر شکل یافت و کشورهای بسیاری مجبور به اطاعت از او شدند که تاکنون نیز ادامه دارد.

با ایجاد فرصت شغلی و افزایش درآمدها به دلیل رشد اقتصادی، تقاضا در آمریکا بیشتر شد و صنایع و کارخانه‌های مختلفی تولید خود را افزایش دادند. رشد تولید به دنبال رشد تقاضا در کنار افزایش صادرات و درآمدهای صادراتی تمام بخش‌های اقتصادی را به مسیر عادی حرکت باز گرداند و جانی تازه در اقتصاد در حال مرگ آمریکا دمید.

امروز ترامپ به عنوان چهل و هفتمین رئیس جمهور آمریکا؛ گاه گرینلند و گاه فنلاند را می خواهد. گاه در فکر الحاق کانادا به خاک آمریکا به عنوان ایالت پنجاه‌ و یکم آمریکاست. گاه در فکر اشغال کانال پاناماست و از طمع به خاک مکزیک نیز نمی گذرد چون در گذشته دور و در سال 1845 بعد از اعلام خودجمهوری، تگزاس به خاک آمریکا پیوست و به عنوان یکی از ایالت های آن معرفی شد. گاه نفت ونزوئلا را بهانه تجاوز خود معرفی می کند. چون ونزوئلا بزرگترین منابع نفتی را نسبت به دیگر کشورها در جهان دارد که بیش از 300 میلیارد بشکه ذخایر قطعی را بالغ می‌شود. تا حدی که نیکلاس مادورو رئیس‌جمهور ونزوئلا را شبانه و با همسرش از یک مجتمع نظامی و در مدت تنها دو و نیم ساعت ربود. ترامپ او را به قاچاق مواد مخدر یا دزدی نفت آمریکا متهم ساخت. او کارتل‌های موادمخدر را در ونزوئلا و مکزیک به‌ عنوان سازمان‌های تروریستی خارجی که برای آمریکا تهدید شمرده می شود، دلیل حمله خود معرفی کرد.

بر فرض اگر این اتهامات، به منزله اوهام ترامپ نباشد و واقعیت انکارناپذیری شمرده شود باز راهکار نباید بر هم زننده امنیت ملی یک کشور باشد. هر کشوری مکلّف و موظف است در حدود و ثغور جعرافیایی خود با رأی ملت و موجودیت قانون اساسی و دیگر قوانین جزایی و کیفری، مشکلات خود را حل و فصل کند و کشور ثانی حق دخالت یا کنترل آن را ندارد. ترامپ با الگوبرداری از فیلم های گانگستری و مافیایی هالیوود به کشورهای ضدآمریکایی هشدار می دهد و قدرت سیاسی خود را به رخ آنان می کشد. ترامپ ثروت عظیم نفتی ونزوئلا را جزو اسباب بازی های خود می بیند.

آنچه در ماجرای ونزوئلا به ضرر ایران تمام شد سه چیز بود:

1- عدم بازپرداخت بدهی ونزوئلا به ایران که حدود 2 میلیارد دلار بود. بازاریابی و برقراری رابطه اقتصادی بر اساس اعتماد متقابل و داشتن توانایی کسب درآمد، امتیازی بزرگ برای یک کشور است و پاسداری از آن قدرت اقتصادی و سیاسی یک کشور را در مراودات فی مابین نشان می دهد. (متأسفانه در مورد سوریه نیز ایران از دست دهنده منبع مالی قابل توجهی بوده است. به گزارش عصرایران در پنجم دی ماه 1403: «محمد جلالی آخرین نخست وزیر دولت بشار اسد در مصاحبه با شبکه "روداو" (کردستان عراق) گفت: « ایران از زمان آغاز انقلاب، سالانه یک میلیارد دلار به سوریه پرداخت می کرد و بدهی سوریه به ایران به 30 میلیارد دلار می رسد.» تا فرد و گروهی نترسد ؛ هیچ کسی جرأت تحمیل اراده خود به او یا آن ها را ندارد. سرآغاز هر نفوذ و استیلایی ترس است.

2. ایلنا 13 دی ماه 1401 نوشت : «رییس کار گروه کشت فراسرزمینی در ونزوئلا درخواست خرید زمین در ونزوئلا از سوی بخش خصوصی را حدود 500 هزار هکتار عنوان کرد و افزود: محدودیتی برای فروش زمین‌های کشاورزی در این کشور برای ایرانیان در نظر گرفته نشده است و ما می‌توانیم 2 تا 3 میلیون هکتار زمین نیز خریداری کنیم. به دلیل بالا بودن میزان بارندگی در ونزوئلا در یک سال می توان تا سه بار در زمین کشت کرد. حتی قرار شد برنج نیز کاشته شود.»

در سال 1401 ایران برای پیش گیری از عواقب جنگ اوکراین با روسیه و کاهش تولیدات کشاورزی به کشت فراسرزمینی مبادرت ورزیده بود که این خیال نیز سرابی بیش نبود. تمامی رشته های ایران در ونزوئلا پنبه شد. گویی ترامپ بیشتر از کیش و مات ونزوئلا، کشور ایران را نشانه رفته است!

3. کشور ایران با توسعه نفوذ سیاسی خود در ونزوئلا (و برزیل)، در واقع به آمریکا نشان می داد که از این کشور هراسی ندارد. که این بلندپروازی نیز ناکام ماند.

آمریکا بر اساس سه رأس و ضلع زر و زور و تزویر، کشور ایران را از هر سو مسدود ساخته است. سرمایه های بلوکه شده نیم قرنی ایران بعد از تسخیر لانه جاسوسی و یا بعد خروج ترامپ از برجام در کشورهای مختلف از جمله چین، قطر، کره جنوبی، عراق، هند، ژاپن، لوکزامبورگ، عمان و حتی خود ایالات متحده را اگر حساب کنیم بنا به ادعای ایران 100 میلیارد دلار بدهی می بایست پرداخت شود. ایران فعلا روی 24 میلیارد دلار بدهی بلوکه شده هدف گذاری کرده است. اما نقشه آمریکا برای بازداخت ضرر و زیان کشتی ها و ناوهای آسیب دیده توسط ایران در خلیج فارس و تنگه هرمز با دارایی های مسدود شده، تحقق آن را نیز غیرممکن ساخت یا حداقل به تأخیر انداخت.

به نظر شما تجاوزگری که قصد تضعیف و ناتوان ساختن ایران را دارد برای از زمین برخاستن و افزایش توان، او را یاری می کند و یا تهدید جدّی برای آن ایجاد می کند؟

هر چند دریافت چنین مبلغ نجومی به عنوان حق قانونی دولت و ملت ایران، فرجی بزرگ در اقتصاد ایران خواهد بود اما دلارهای آزادشده زمانی به رشد اقتصادی و مهار پایدار تورم کمک خواهد کرد که :

به جای ارزپاشی و مصرف کوتاه‌مدت یا آنی آن جهت رتق و فتق مشکلات جاری خصوصا اختصاص آن برای افزایش مبلغ یارانه ها و کالابرگ دهک های آسیب پذیر، افزایش حقوق یا پرداخت مطالبات کارگران و کشاورزان و کارمندان! بهتر است با برنامه نویسی بلند مدت و آینده نگر به افزایش توان اقتصادی و تقویت و اصلاح ساختارهای تولیدی بیندیشیم.

دور و نزدیک بودن نقطه جغرافیایی برای ترامپ تاجر پیشه، محدودیت شمرده نمی شود. همه جا پایگاه و نیروهای نظامی دارد تا هم این کشورها را در اطاعت خود نگه دارد و هم بتواند از این مناطق به کشورهایی که دوست ندارد یا علیه او عمل می کنند تجاوز نماید. باج می دهد و باج می ستاند. امتیازات آمریکا در این وسط بیشتر است، چون با قدرت نظامی خود از آنان در برابر خطرات احتمالی حمایت می کند.

او امروز با بهانه هایی که هیچ ربطی به او ندارد در تنگه هرمز و خلیج فارس مانور نظامی می دهد. همین که بوی پول را در تنگه هرمز احساس کرد تغییر تاکتیک نظامی داد. چون ایران متوجه شده بود که سالیان متمادی این تنگه بهره واقعی را به دولت و ملت ایران نرسانده است، پس چرا عوارض عبور و مرور دریافت نکند؟ پس ترامپ برای رسیدن به اهداف خود محاصره می کند. زیرساخت ها را می زند. بیمارستان، ورزشگاه و مدارس را می زند. رهبر یک کشور و ملت را شهید می سازد. کودکان و نوجوانان و زنان و مردان غیرنظامی را می کشد.

جنگ بر اقتصاد جهان تأثیر سو گذاشت اما بر میزان دارایی های ترامپ و خانواده او افزود. این تاجر روبه صفت می خواهد تا فرصت دارد میزان ثروت خود را از 200 میلیون دلار اعلام شده و یا در باور خودش از سه میلیارد دلار، بیشتر و بیشتر کند. شاید دیگر انتخاب نشود و اسباب بازی کره زمین از دستان او گرفته شود.

دنیای سیاست این چنین شگفت انگیز است. یعنی باید باور کنیم که افرادی در آمریکا دوباره به او برای دوره ای دیگر از ریاست جمهوری، رأی خواهند داد؟

قدرت سیاست، قدرت رسانه، نفوذ کلام، تأثیر ریتم بدن سیاستمدار، قدرت شعارهای القا کننده و... از جمله مواردی است که اندیشه و روح طرفداران ترامپ را تسخیر می کند.

اگر مرزی بین راستی و ناراستی، درستی و غلط بخواهیم بکشیم، نقش عقل، اختیار و اراده در انتخاب حد معقول چقدر است؟

باید اعتراف کرد انسان موجودی شدیدا اثرپذیر است. خیلی مهم است که کدام خط فکری با این ضعف انسان بازی می کند. البته هیچ سیاست مداری در هیچ کشوری به تنهایی مردم را به بازی نمی گیرند و مشاوران مختلفی برای آنان تعیین تکلیف می کنند. کجای سخنرانی باید جدّی سخن بگویی و کجا مزاح کنی؟ در این جمع کلمات را باید چگونه ردیف شود؟ برای غیرسیاستمدار چگونه سخن بگویی و در جمع سیاستمدارانی که تعیین کننده سرنوشت تو هستند باید چگونه حرف بزنی.

چه لباسی را بپوشی و...

سیاست در هر کشوری، بازی قدرت است و قبل ترامپ نیز چنین بوده است اما او با رؤسای سابق متفاوت است.

تا فرد و گروهی نترسد ؛ هیچ کسی جرأت تحمیل اراده خود به او یا آن ها را ندارد. سرآغاز هر نفوذ و استیلایی ترس است. رهبرانی چون گاندی، ماندلا، مارتین لوتر کینگ، فیدل کاسترو نترسیدند و رهبری خلقی را برعهده گرفتند تا مجموعا با هم نترسند و از سد زورگویان عبور کنند. برای مقاومت و ایستادگی باید تاوان داد. واقعیتی که در حد تاب و توان هر انسانی نیست.

انسان ها از جنگ، ویرانی، تخریب ساخته ها و پرداخته، نابودی زیبایی ها و ظرایف زندگی خسته می شوند و انگیزه زیستن را از دست می دهند. انسان و جهان به صلحی پایدار حسرت مانده اند تا منافع کارتل ها و تراست هایی تأمین شود که با خون مردم تغذیه می کند. دیگر کشاورزی و زراعت و تولید نیازهای انسان، انگیزه عمر جاویدان نیست. تکنولوژی ادوات جنگی در هر کشوری طی مسابقه ای بی رحم در حال ربودن گوی سبقت از دیگر کشورهاست. امتیاز برتر دیگر فرهنگ و تمدن یا تعداد اندیشمندان و دانشمندان کشورها نیست. فاکتور‌هایی مانند قدرت جنگی زمینی، تعداد نظامیان در حال خدمت، تعداد تجهیزات نظامی مانند تانک، سامانه‌های توپخانه‌ای، سامانه‌های موشکی، جنگنده و هواپیمای ترابری و آموزشی و وضعیت نیرو دریایی مانند زیردریایی‌ها، ناوشکن‌ها و بودجه دفاعی و... ده کشور برتر نظامی جهان را مشخص می سازد.

(یادداشت « ترس، آزمندی و نادانی در برابر مدنیّت » را در همین سایت مطالعه نمایید.) - این جا

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

آنچه اخیراً برای وبگاه «صدای معلم» رخ داده، فراتر از یک اختلال فنی ساده است؛ یک هک هدف مند انجام شده که هدف اصلی آن، احتمالا از میان بردنِ آرشیوِ مستندات و محدود کردنِ فضایِ نقد و تحلیل است.

 چرا «صدای معلم» هدفِ هک قرار گرفت؟

باید صادق بود؛ وبگاه «صدای معلم» هیچ بودجهٔ دولتی یا حمایت نهادی ندارد. این وبگاه، بدون وابستگی به هیچ نهاد دولتی و بودجه عمومی و تنها با تکیه بر اراده و دانش و نگاهِ مستقلِ جناب آقای علی پورسلیمان (معلم بازنشسته) مدیریت می‌شود.

وقتی رسانه‌ای، بدون تبعیض، به بررسیِ چالش‌های ساختاری می‌پردازد، وقتی از مدیریت‌های سلیقه‌ای پرده برمی‌دارد و رفتارهای آسیب‌زا در بخش‌های مختلف را با مستندات زیر سؤال می‌برد، و به ترویج پرسش گری می پردازد ناخودآگاه برای افراد و جریان‌هایی که با شفافیت میانه ای ندارند، به یک تهدید تبدیل می‌شود.

این هک، در واقع تلاشی است برای از بین بردنِ «حافظهٔ تاریخی و مستنداتِ نقد و تحلیل های معلمانی اندیشمند و صاحب نظر» .

هدف این است که با تخریبِ محتوا، تلاش‌های انجام شده برای ثبتِ حقایق، به فراموشی سپرده شود.

استقلال؛ هزینه‌ای که با دوشِ یک فرد پیش می‌رود

واقعیت این است که مدیریت این وبگاه، فرآیندی بسیار دشوار و پرهزینه است. جناب آقای پورسلیمان، بدون هیچ‌گونه کمک مالی از سوی نهادهای رسمی، تمام هزینه‌های سنگینِ سرور، امنیت سایبری و زیرساخت‌ها را از جیب و با تکیه بر منابع شخصی خود تأمین می‌کنند.

هدف قرار گرفتنِ این وبگاه، در واقع آسیب زدن به یک تلاشِ فردی است که تنها هدفش، خدمت به معلمان و ارتقای سطح آگاهی است.

 ضرورتِ ایستادگی و حمایت

ما در برابر یک مقاومتِ تک‌نفره در برابرِ «سیاستِ پنهان‌کاری» ایستاده‌ایم. هک شدنِ این وبگاه، هک شدنِ حقِ ما برای دانستن است. اگر امروز اجازه دهیم این وبگاه که تنها وبگاه پناهگاهِ نقد و تحلیل‌های بی‌طرفانه در است، با این گونه اقدامات مخرب متوقف شود ؛ مهاجمان جهت محدود کردن چراغ آگاهی و شفافیت به هجمه های سایبری خود ادامه خواهند داد .

حمایت از تداوم فعالیت این وبگاه، حمایت از حقِ معلمان برای داشتنِ یک رسانهٔ مستقل و بدونِ تبعیض است.

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

گروه رسانه/

وزارت آموزش و پرورش یکی از سیاست‌های خود را رویکرد دانش‌آموزمحوری معرفی کرده است؛ هدفی که معتقد است با تشکیل شوراهای دانش‌آموزی گام بلندی در راستای به رسمیت شناختن نظرات و مطالعات دانش‌آموزان و مشارکت و تصمیم‌سازی نوجوانان برای تعیین سرنوشت خود فراهم آمده است.

در این میان، مجلس دانش‌آموزی پس از به بار نشستن تجربه سه ساله شوراهای دانش‌آموزی در مدارس راهنمایی و دبیرستان‌های کشور با رویکرد صنفی – مشورتی تشکیل شد و فعالیت خود را در مهر ۱۳۸۰ در محل ساختمان مجلس در بهارستان آغاز کرد.

با این‌حال، پرسش این است آیا این نهاد پس از گذشت بیش از دو دهه توانسته به تکالیفی که بر عهده آن گذاشته شده جامه عمل بپوشاند؟

از پیشنهاد دانش‌آموزان تا تصمیمات روی کاغذ

حجت‌الاسلام محمدحسین پورثانی، معاون پیشین پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش در پاسخ به اینکه آیا مجلس دانش‌آموزی یک نهاد اثرگذار در نظام تصمیم‌گیری آموزش‌وپرورش است یا بیشتر نقش تشریفاتی و نمادین دارد، به خبرنگار ما می‌گوید:

مجلس دانش‌آموزی ظرفیت بسیار خوبی برای تصمیم‌گیری در حوزه دانش‌آموزان دارد. یکی از موضوعاتی که در این حوزه دنبال می‌کنیم، هویت‌بخشی به دانش‌آموزان و فراهم کردن زمینه‌ای است که تصمیمات مربوط به آن‌ها از دل خود دانش‌آموزان شکل بگیرد. بااین‌حال، متأسفانه مجلس دانش‌آموزی در شرایط فعلی بیش از آنکه نهادی عملیاتی باشد، نهادی تشریفاتی است.

درواقع، این مجلس نه در تدوین کتاب‌های درسی و نه در برنامه‌ریزی درسی نقش تصمیم‌گیرنده‌ای ندارد و صرفاً می‌تواند پیشنهاد ارائه دهد.

ما در حوزه تقنینی نیز جایگاه مشخصی برای این مجلس در نظر نگرفته‌ایم. البته مجلس دانش‌آموزی از نظر ساختاری ظرفیت مناسبی برای جمع‌آوری نظرات دانش‌آموزان، انتقال مطالبات آن‌ها و بازتاب دیدگاه‌هایشان دارد، اما مسئله اصلی این است این نظرات و تصمیمات تا چه اندازه به نتیجه می‌رسند.

واقعیت این است تقریباً هیچ‌یک از تصمیمات مجلس دانش‌آموزی به مرحله اجرا نمی‌رسد، زیرا هیچ الزام قانونی یا اجرایی برای عملیاتی شدن آن‌ها وجود ندارد.

او تأکید می‌کند: مهم‌ترین مسئله درباره مجلس دانش‌آموزی این است که باید مأموریت مشخص و اختیارات واقعی برای آن تعریف شود. برای مثال، می‌توان در حوزه‌هایی مانند اردوهای دانش‌آموزی، کتاب‌های درسی یا برنامه‌ریزی درسی، اختیار تصمیم‌گیری به دانش‌آموزان داد. همان‌طور که نماینده شورای دانش‌آموزی در شورای مدرسه عضویت دارد و برای برگزاری اردو باید نظر او نیز گرفته شود، مجلس دانش‌آموزی هم باید در برخی حوزه‌ها از چنین جایگاهی برخوردار باشد؛ درحالی‌که اکنون وظایف این مجلس کلی است و مصوبات آن ضمانت اجرایی ندارند. مجلس شورای اسلامی می‌تواند با تعیین حوزه اختیارات مجلس دانش‌آموزی و الزام‌آور کردن مصوبات آن، زمینه نقش‌آفرینی واقعی دانش‌آموزان در تصمیم‌گیری‌ها را فراهم کند.

مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی در پاسخ به این پرسش که آیا در دوران مسئولیت شما اقدامی برای تقویت نقش مجلس دانش‌آموزی انجام شد، بیان می‌کند: در سال ۱۴۰۲ یا ۱۴۰۳ که در وزارت آموزش‌وپرورش حضور داشتم، با شرایطی مواجه بودیم که مجلس دانش‌آموزی مدتی به‌صورت حضوری تشکیل نشده بود و جلسات آن غیرحضوری برگزار می‌شد. با وجود مشکلات موجود، توانستیم مجلس را دوباره حضوری تشکیل دهیم. در آن دوره تلاش کردیم دو یا سه مأموریت مشخص برای دانش‌آموزان تعریف کنیم و فعالیت مجلس را به این سمت ببریم، اما اینکه تا چه اندازه در این زمینه موفق بودیم و این رویکرد چقدر در سطح کشور نتیجه‌بخش بود، به نظرم همچنان جای کار بیشتری داشت.

مجلس دانش‌آموزی به تریبون تشریفاتی تبدیل شده است!

علی پورسلیمان، مدیر سایت صدای معلم با بیان اینکه مجلس دانش‌آموزی نهادی صنفی با حدود ۲۵ سال سابقه فعالیت است، به ما می‌گوید: برپایه اساسنامه این مجلس، تنها جایگاه رسمی و اداری اعضای آن به صدور ابلاغ مشاور وزیر آموزش‌وپرورش برای اعضای هیئت‌رئیسه محدود می‌شود؛ به این معنا که این افراد در دوره دوساله عضویت خود می‌توانند به وزیر مشاوره دهند. بااین‌حال، با توجه به تعدد مشاوران وزیر آموزش‌وپرورش، چه در دوره آقای کاظمی و چه در دوره وزرای پیشین، به نظر می‌رسد این جایگاه بیشتر جنبه نمادین دارد و اعضای مجلس دانش‌آموزی نقش چندانی در تصمیم‌سازی‌ها و تصمیم‌گیری‌های آموزش‌وپرورش ایفا نمی‌کنند.

البته مجلس دانش‌آموزی سالانه یک یا دو بار مجمع برگزار می‌کند که در آن، وزیر آموزش‌وپرورش و دیگر مسئولان سخنرانی کرده و نمایندگان دانش‌آموزان از استان‌های مختلف نیز در تریبون آزاد، دیدگاه‌های خود را مطرح می‌کنند. همچنین کمیسیون‌ها و کمیته‌هایی در این مجلس تشکیل می‌شود و دبیرخانه آن در سازمان دانش‌آموزی مستقر است، اما مسئله اصلی این است با وجود این ساختار و فعالیت‌ها، مجلس دانش‌آموزی نقش مستقیمی در فرایند تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری وزارت آموزش‌وپرورش ندارد و جایگاه رسمی آن همچنان به همان نقش مشورتی محدود است.

او می‌افزاید: شوراهای دانش‌آموزی خاستگاه اصلی مجلس دانش‌آموزی هستند و فعالیت آن‌ها از سطح مدارس آغاز می‌شود. ابتدا نمایندگان دانش‌آموزان در مدارس انتخاب می‌شوند، سپس منتخبان در سطح مناطق و پس از آن در سطح استان‌ها در انتخابات شرکت می‌کنند و درنهایت، نمایندگان منتخب استان‌ها مجلس دانش‌آموزی را تشکیل می‌دهند. بنابراین، این مجلس از یک فرایند انتخاباتی و دموکراتیک از پایین به بالا برخوردار است، اما با وجود حدود ۲۵ سال سابقه فعالیت، نتوانسته انتظارات مربوط به تأثیرگذاری در تصمیمات آموزش‌وپرورش را برآورده کند.

گاهی در جلسات این مجلس موضوعاتی مانند وضعیت بوفه مدارس و دیگر مسائل داخلی مدرسه مطرح می‌شود، اما در این مدت تأثیرگذاری قابل‌توجهی از آن مشاهده نکرده‌ایم. یکی از مشکلات اساسی این است که مجلس دانش‌آموزی در ساختار اداری و دولتی شکل گرفته و تابع فرایندهای بوروکراتیک است. به همین دلیل، معمولاً مواضعی برخلاف جریان رسمی آموزش‌ و پرورش نمی‌گیرد و حتی در برابر مصوبات و تصمیمات این وزارتخانه نیز رویکرد انتقادی مستقلی از خود نشان نمی‌دهد.

متأسفانه در طول این سال‌ها، حتی در همین سطح نیز شاهد نقش‌آفرینی مؤثری از مجلس دانش‌آموزی نبوده‌ایم.

پورسلیمان اضافه می‌کند: در آموزش‌وپرورش نهادهای دیگری مانند اتحادیه انجمن‌های اسلامی دانش‌آموزان، بسیج دانش‌آموزی و شوراهای دانش‌آموزی نیز فعالیت می‌کنند. این نهادها اگرچه هرکدام به‌صورت جداگانه و در بخش‌های مختلف فعالیت دارند، اما نقش چندان مؤثری در فرایند تصمیم‌گیری‌های آموزش‌وپرورش ایفا نمی‌کنند. برای مثال، شورای دانش‌آموزی را در نظر بگیرید. این شورا با وجود اینکه یکی از ارکان رسمی مدرسه تعریف شده و از جایگاه قانونی برخوردار است، در عمل تأثیر چندانی بر تصمیمات مدرسه ندارد. یعنی حتی در سطح مدرسه نیز نمی‌تواند نقش مؤثری در تصمیمات مدیر مدرسه، مصوبات شورای مدرسه یا تصمیم‌گیری‌های سایر ارکان آن داشته باشد. به همین دلیل، فعالیت شوراهای دانش‌آموزی بیشتر جنبه تشریفاتی و فرمالیته پیدا کرده است.

وقتی وضعیت مشارکت دانش‌آموزان در تصمیم‌گیری‌ها در مدرسه به این شکل است و حتی شورای دانش‌آموزی با وجود جایگاه قانونی خود نمی‌تواند بر تصمیمات مدرسه تأثیر بگذارد، نباید انتظار داشته باشیم در سطوح بالاتر، ازجمله مجلس دانش‌آموزی اتفاق متفاوتی رخ دهد یا نمایندگان دانش‌آموزان بتوانند اقدام مؤثری انجام دهند.

از سوی دیگر، مسئله فقط محدود بودن اختیارات مجلس دانش‌آموزی نیست، بلکه اعضای این مجلس حتی در حد اعلام نظر نیز فعالیت مشخصی ندارند؛ نه بیانیه‌ای صادر می‌کنند و نه موضع روشنی در قبال مسائل، مصوبات و تصمیمات آموزش‌وپرورش می‌گیرند.

درواقع، ما حتی شاهد همین سطح از فعالیت و اظهارنظر نیز نیستیم و مجلس دانش‌آموزی در شرایط فعلی تقریباً به نهادی ساکت و راکد تبدیل شده است.

فرهنگ مشارکت باید از خانواده و مدرسه شکل بگیرد

وی در پاسخ به این پرسش که چه تغییراتی برای تبدیل مجلس دانش‌آموزی به نهادی مطالبه‌گر و تأثیرگذار ضروری است، عنوان می‌کند: مجلس دانش‌آموزی زمانی که تشکیل شد، اساساً با هدف تقویت فرهنگ مشارکت‌جویی، گفت‌وگو و تفکر انتقادی در میان دانش‌آموزان و در سطح مدارس شکل گرفت. تأسیس این مجلس متناسب با فضای اجتماعی و سیاسی آن دوران بود.

در سال ۱۳۸۰، مباحثی مانند جامعه مدنی و حوزه عمومی در جامعه پررنگ بود و شکل‌گیری مجلس دانش‌آموزی نیز از همان فضا و رویکرد تأثیر می‌گرفت. اما مسئله‌ای که امروز در مدارس با آن روبه‌رو هستیم، این است که اهداف اولیه این نهادها در عمل محقق نمی‌شود. برای مثال، شورای دانش‌آموزی باید زمینه تقویت فرهنگ مشارکت، کار گروهی و گفت‌وگو را در مدرسه فراهم کند؛ به این معنا که دانش‌آموزان را به یکدیگر پیوند دهد، فرصتی ایجاد کند تا در کنار هم بنشینند، درباره مسائل مختلف بحث و تبادل نظر کنند و مشارکت جمعی را بیاموزند. بااین‌حال، در عمل می‌بینیم چنین اتفاقی آن‌طور که باید در مدارس رخ نمی‌دهد.

درواقع، از تشکیل شورای دانش‌آموزی در مدرسه تا مراحل بالاتر و در نهایت مجلس دانش‌آموزی، این فرایند بیشتر به اجرای یک بخشنامه تبدیل شده است. متأسفانه این موضوع نیز مانند بسیاری از فعالیت‌های دیگر در نظام آموزشی دچار روزمرگی شده و توجه به کیفیت و اهداف اصلی آن به حاشیه رفته است.

از سوی دیگر، شرایط مدارس نیز به‌گونه‌ای است که حتی اگر معلمان، مربیان یا مسئولان مدرسه بخواهند برای تقویت مشارکت و گفت‌وگو میان دانش‌آموزان فعالیت کنند، با محدودیت‌های جدی روبه‌رو هستند.

یکی از مهم‌ترین این محدودیت‌ها، کاهش زمان آموزش است. تعطیلی‌های مکرر مدارس به مناسبت‌ها و دلایل مختلف سبب می‌شود فرصت آموزش کاهش پیدا کند و معلمان و دیگر مسئولان مدرسه ناچار شوند تمام تمرکز خود را بر به پایان رساندن کتاب‌های درسی بگذارند. در چنین شرایطی، معلمان بیشتر نگران این هستند که بتوانند محتوای کتاب‌های درسی را در زمان باقیمانده به پایان برسانند تا در برابر مدیر مدرسه یا اداره آموزش‌وپرورش مورد سؤال قرار نگیرند و به کم‌کاری متهم نشوند. به همین دلیل، فعالیت‌هایی مانند تقویت فرهنگ مشارکت، کار گروهی، گفت‌وگو و تفکر انتقادی که از اهداف اصلی تشکیل شوراهای دانش‌آموزی و مجلس دانش‌آموزی بوده‌اند، عملاً به حاشیه رانده می‌شوند. مسئله فقط محدود بودن اختیارات مجلس دانش‌آموزی نیست، بلکه اعضای این مجلس حتی در حد اعلام نظر نیز فعالیت مشخصی ندارند؛ نه بیانیه‌ای صادر می‌کنند و نه موضع روشنی در قبال مسائل، مصوبات و تصمیمات آموزش‌وپرورش می‌گیرند.

مدیر سایت صدای معلم خاطرنشان می‌کند: در زمان تأسیس مجلس دانش‌آموزی در ایران، نهادهای مشابهی نیز در دیگر کشورها با عنوان «مجلس جوانان» فعالیت می‌کردند و همچنان وجود دارند، اما رویکرد آن‌ها با آنچه در کشور ما دنبال می‌شود، متفاوت است. در این کشورها، مسائل مربوط به دانش‌آموزان جدی گرفته می‌شود و هدف این است دانش‌آموز در طول دوران تحصیل، علاوه بر آموزش‌های درسی، مهارت‌های زندگی، کار گروهی و دیگر مهارت‌های موردنیاز خود را نیز بیاموزد. به‌این‌ترتیب، هرچه دانش‌آموز به پایه‌های تحصیلی بالاتر می‌رود، متناسب با سن و تجربه خود پخته‌تر می‌شود، مهارت‌های بیشتری کسب می‌کند و در زمینه مشارکت و فعالیت‌های جمعی ورزیده‌تر می‌شود. اما متأسفانه در نظام آموزشی ما به دلیل غلبه رویکردهایی مانند حافظه‌محوری، کنکورمحوری و دیگر مسائل موجود در مدارس، آموزش این مهارت‌ها کاملاً به حاشیه رانده شده است.

در شرایط فعلی، نه مدارس آن‌طور که باید به تقویت مهارت‌های زندگی، مشارکت و کار گروهی توجه می‌کنند و نه خانواده‌ها اهمیت کافی برای این موضوعات قائل هستند.

البته نباید مسئولیت این وضعیت را صرفاً متوجه مسئولان آموزش‌وپرورش دانست. وقتی به مجموعه عوامل مؤثر بر شرایط موجود نگاه می‌کنیم، می‌بینیم با یک زنجیره و چرخه روبه‌رو هستیم که بخش‌های مختلف در شکل‌گیری آن نقش دارند. مسئولان آموزش‌وپرورش، مدارس و خانواده‌ها هرکدام به سهم خود، کم یا زیاد، در به وجود آمدن وضعیت فعلی مؤثر بوده‌اند. در چنین شرایطی نمی‌توانیم انتظاری را که از مجلس دانش‌آموزی به‌عنوان نمونه‌ای کوچک‌تر و الگویی از مجلس شورای اسلامی داریم، محقق‌شده بدانیم.

پورسلیمان به ضعف نهادسازی در کشور اشاره می‌کند و می‌گوید: این مسئله فقط به حوزه دانش‌آموزان محدود نمی‌شود، بلکه در بخش‌های مختلف جامعه نیز با آن مواجه هستیم. متأسفانه به دلایل گوناگون، در زمینه ایجاد و تقویت نهادها، تشکیل احزاب و گسترش فرهنگ تحزب عملکرد ضعیفی داشته‌ایم. درحالی‌که در بسیاری از کشورهای دیگر شرایط متفاوت است و برخی کشورها اساساً براساس نظام حزبی اداره می‌شوند. در این جوامع، فرهنگ مشارکت و فعالیت‌های تشکیلاتی از سطوح پایین‌تر، یعنی خانواده و مدرسه، آموزش داده می‌شود و افراد به‌تدریج برای حضور در نهادها و تشکل‌های مختلف آماده می‌شوند. به همین دلیل، زمانی که وارد این نهادها می‌شوند، از تجربه، مهارت و آمادگی لازم برای فعالیت و مشارکت برخوردارند؛ موضوعی که متأسفانه در کشور ما به‌اندازه کافی مورد توجه قرار نگرفته است.

صدای دانش‌آموزان باید به میز تصمیم‌گیری برسد

با این‌حال، فخرالدین احمدی دانش‌آشتیانی، وزیر اسبق آموزش و پرورش با تأکید براینکه مجلس دانش‌آموزی می‌تواند نقش بسیار مؤثری در فرایند تصمیم‌سازی آموزش‌وپرورش داشته باشد، به ما می‌گوید: تمام بخش‌های نظام آموزشی در خدمت یادگیری دانش‌آموزان هستند و در چنین شرایطی، بهترین افرادی که می‌توانند درباره عملکرد این نظام بازخورد ارائه دهند و دیدگاه‌ها و نظرات خود را مطرح کنند، خود دانش‌آموزان هستند.

از سوی دیگر، با توجه به اینکه مجلس دانش‌آموزی از تمام استان‌های کشور نماینده دارد، می‌تواند ارزیابی جامعی از وضعیت نظام آموزشی و عملکرد مدارس در سراسر کشور ارائه و نتایج آن را به وزیر آموزش‌وپرورش گزارش کند. به همین دلیل، این مجلس با چنین جایگاهی می‌تواند نقشی مهم و تأثیرگذار در تصمیم‌سازی‌ها و سیاست‌گذاری‌های مسئولان نظام آموزشی ایفا کند.

او در پاسخ به این پرسش که مجلس دانش‌آموزی در دوران مسئولیت شما بر کدام سیاست‌گذاری‌های آموزش‌وپرورش تأثیرگذار بود، اظهار می‌کند: در حال حاضر جزییات آن دوره را به‌طور دقیق به خاطر ندارم، اما زمانی که وزیر آموزش‌وپرورش بودم، فکر می‌کنم در یکی از جلسات مجلس دانش‌آموزی حضور پیدا کردیم. پیش از برگزاری آن جلسه نیز نشستی با اعضای هیئت‌رئیسه مجلس دانش‌آموزی داشتیم و دیدگاه‌ها و نظرات آن‌ها را شنیدیم. پس از آن، در جلسه اصلی مجلس حضور یافتیم و به صحبت‌ها و مطالبات دانش‌آموزان گوش دادیم. البته با توجه به اینکه دوره مسئولیت من در وزارت آموزش‌وپرورش بسیار کوتاه بود، فرصت پیدا نکردیم جلسات را مستمر و سالانه برگزار کنیم. بااین‌حال، در همان جلسه‌، دانش‌آموزان دیدگاه‌ها و پیشنهادهای بسیار خوبی مطرح کردند.

جایگاه ساختاری مجلس دانش‌آموزی باید تقویت شود

احمدی دانش‌آشتیانی معتقد است: از نظر ساختاری، می‌توان به مجلس دانش‌آموزی به‌عنوان یکی از ارکان مؤثر در فرایند تصمیم‌سازی آموزش‌وپرورش نگاه کرد. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا مجلس دانش‌آموزی بهترین فرصت را برای وزیر آموزش‌وپرورش فراهم می‌کند تا از طریق نمایندگان دانش‌آموزان استان‌های مختلف، با دیدگاه‌ها، خواسته‌ها و پیشنهادهای دانش‌آموزان سراسر کشور آشنا شود، نظرات آن‌ها را بشنود و در تصمیم‌سازی‌های وزارتخانه مورد توجه قرار دهد.

نکته مهم دیگر این است ما معتقدیم دانش‌آموزان باید در دوران تحصیل، مهارت‌ها و تجربه‌های مختلفی کسب کنند و مجلس دانش‌آموزی می‌تواند یکی از بسترهای مناسب برای تحقق این هدف باشد. حضور در این مجلس به دانش‌آموزان فرصت می‌دهد به‌صورت عملی یاد بگیرند چگونه با یکدیگر تعامل کنند، گفت‌وگو داشته باشند و در مسائل مختلف به تصمیم مشترک برسند.

همچنین دانش‌آموزان در جریان انتخابات مجلس دانش‌آموزی می‌توانند مشارکت در فرایند رأی‌گیری را تجربه کنند و بیاموزند براساس شایستگی افراد، به اعضای هیئت‌رئیسه و رئیس مجلس دانش‌آموزی رأی دهند.

از سوی دیگر، این مجلس کمیته‌های مختلفی در حوزه‌های گوناگون دارد که فعالیت در آن‌ها نیز می‌تواند فرصت مناسبی برای کسب تجربه و تقویت مهارت‌های دانش‌آموزان باشد. مجموعه این فعالیت‌ها تجربه‌ای بسیار مفید و ارزشمند برای دانش‌آموزان است و می‌تواند آن‌ها را برای حضور مؤثرتر در زندگی اجتماعی، فرهنگی و سیاسی آینده آماده کند.

به گفته وی، باید ساختار کلی مجلس دانش‌آموزی حفظ و این مجلس همچنان با حضور نمایندگان دانش‌آموزان استان‌های مختلف کشور تشکیل شود. او تصریح می‌کند: در کنار برگزاری جلسات مجلس، موضوع مهم‌تر این است ارتباط مستمر و منظمی میان هیئت‌رئیسه مجلس دانش‌آموزی و مسئولان وزارت آموزش‌وپرورش برقرار شود. این جلسات لزوماً نباید فقط با حضور شخص وزیر برگزار شود، بلکه معاونان و مسئولان بخش‌های مختلف وزارتخانه نیز می‌توانند به‌صورت مستمر با اعضای هیئت‌رئیسه دیدار و از این طریق، دیدگاه‌ها، خواسته‌ها و پیشنهادهای دانش‌آموزان استان‌های مختلف را دریافت کنند.

علاوه بر این، می‌توان در برخی جلسات شورای معاونان وزارت آموزش‌وپرورش که به موضوعات مشخصی اختصاص دارد، از اعضای هیئت‌رییسه مجلس دانش‌آموزی نیز دعوت کرد. البته لازم است موضوعات این جلسات از قبل مشخص شود تا نمایندگان دانش‌آموزان فرصت داشته باشند درباره آن‌ها بررسی و کار کارشناسی انجام دهند و ضمن جمع‌آوری نظرات دانش‌آموزان از استان‌های مختلف، مسائل و مشکلات موجود را شناسایی کرده و پیشنهادهای خود را به‌صورت منسجم ارائه دهند. به‌این‌ترتیب، در جلسات مشترک شورای معاونان وزارتخانه و هیئت‌رئیسه مجلس دانش‌آموزی، امکان گفت‌وگو و تبادل نظر دوطرفه فراهم می‌شود.

از یک سو، مسئولان وزارت آموزش‌وپرورش می‌توانند مسائل، دیدگاه‌ها و سیاست‌های وزارتخانه را با نمایندگان دانش‌آموزان در میان بگذارند و از سوی دیگر، اعضای هیئت‌رئیسه نیز می‌توانند نظرات، مطالبات و پیشنهادهای دانش‌آموزان را مستقیماً به شورای معاونان منتقل کنند. چنین جلساتی باید به‌صورت مستمر و چندین بار در طول سال برگزار شود تا ارتباط میان وزارتخانه و نمایندگان دانش‌آموزان به جلسات محدود و مقطعی خلاصه نشود.

منبع: روزنامه قدس

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

   جان شار (John Schaar) فیلسوف و نظریه‌پرداز سیاسی آمریکایی، سخن زیبایی دارد با این مضمون:

« آینده مکانی نیست که به آن جا می‌رویم بلکه جایی‌ست که آن را می سازیم. راه هایی که به آینده ختم می‌شوند، یافتنی نیستند بلکه ساختنی‌اند به گونه‌ای که ساختن این راه‌ها، هم آینده و هم سازنده را به کلی دگرگون می کند.»

این سخن، نقش تدبیر و اراده و کار و تلاش برای ساختن دنیای نکوتر را برجسته می‌سازد ما را از نگاه تقدیری و انفعالی برحذر می‌دارد و مهندسی و معماری بنای زندگی فردی و اجتماعی‌ را بر عهدۀ خودمان می‌گذارد و رسالت ساختن فردای بهتر را به ما می‌سپارد. اما انتهای سخن، بسی وجدآور و شورانگیز است؛ جملۀ آخر، به اعجازِ اراده و عمل در ساخت آینده اشاره دارد؛ دگرگونی توأمان انسان و جهان.

خانۀ زیبا و خیابان با صفا و مدرسۀ آموزنده و سیستم آموزشی سازنده و شهر آباد و جامعۀ امن و آزاد و... همه و همه حاصل کارِ مشترک شبکه‌های سیناپسی و اندام‌های حسی و حرکتیِ توسعه یافته‌ هستند. حاصل نگاه مسئولانه و موضع فعالانه و رفتار مسئولانه.

دولت مطلوب و حاکمیت خوب هم چیزی نیست که بتوان آن را پیدا کرد بلکه باید آن را پدید آورد.

دولت یا حکومت، چیزی‌ست که جایش هرگز در جامعه خالی نمی‌مانَد! و اگر، ملتی نتواند دولت مطلوب خود را بسازد، دیگران آن را می‌سازند اما همان‌گونه که خود می‌خواهند!

هر دولت/حکومتی عصارۀ پندار و افکار و کردار و باورها و روحیات و تمایلات و تعاملات و تقلّا‌های یک ملت است. اگر بین اکثریت یک ملت و دولت/حکومتِ مسلط بر آن اکثریت، شباهت و قرابتی وجود نداشته باشد و یا باهم در تعارض و تضادّ باشند؛ یا ملت در جریان شکل‌گیری آن منفعل بوده و نقش‌آفرینی نکرده‌ است و یا فریب خورده و کلاه سرش رفته است و یا اینکه آن دولت/حکومت به آن ملت تحمیل شده است.

گاهی، تعارض و تضاد میان ملت و دولت، جامعه را به سمت اعتراض سوق می‌دهد؛ برخی به اصلاح می‌اندیشند و برخی به براندازی. اما همیشه، اصلاح از انقلاب، کم هزینه‌تر است.

بعضی‌ها در جست و جوی جامعۀ مطلوب خویش، به اصلاح از بالا معتقدند و تأکید می‌کنند که جامعه باید از بالا پاک سازی شود و بر این باورند تا حاکمیّت رفتار خود را تغییر ندهد و اصلاح نشود، اوضاع جامعه بهبود نمی‌یابد. این گروه، به اصلاح و تغییر حکومت می‌اندیشند؛ یا با ارشاد، یا با سهیم شدن در قدرت و یا با انقلاب و بر اندازی. اگر وضع، وخیم است، مردم و دولت مقصران هم‌عرض‌اند.

برخی دیگر، افکار و رفتار و عادات و آداب و رسوم و فرهنگ و دانش و اخلاق و وجدان مردم را مؤلفه‌های مؤثر در تعیین کیفیّت زندگی می‌دانند و بر این باورند که اگر مردم اصلاح شوند، اگر هرکس در سبک زندگی خود تجدید نظر کند، اگر آدم‌ها بینش و افکار و اخلاق و رفتار خود را درست کنند، اگر هرکس، تغییر را از خود شروع کند، جامعه درست می‌شود و کامیابی همگانی حاصل می‌گردد؛ فقر از بین می‌رود، بساط فساد برچیده می‌شود، رشاء و ارتشاء از سیستم اداری محو می‌شود، شفافیت به جامعه باز می‌گردد، رانت از بین می‌رود، تخلف صفر می‌شود، مسیر بوروکراسی اداری کوتاه‌تر می‌گردد، محیط زیست آلوده نمی‌شود، آب و انرژی هدر نمی‌رود، نشاط و شادی فراگیر می‌شود، عدالت برقرار می‌گردد، آزادی محقق می‌شود،... (اصلاح از پایین).

یعنی عده‌ای حاکمیت را عامل بدبختی یا خوشبختی جامعه می‌پندارند و عده‌ای دیگر، خودِ مردم را. اما واقعیّت چیز دیگری‌ست؛ ملت و دولت/حاکمیت در هر مملکتی با هر وضعیتی، نقش هم‌ عرض دارند. هر دو در پدید آمدن وضع موجود مؤثرند و هر دو در بروز کاستی‌ها و ناراستی‌ها مقصرند.

هرچند که این نقش به دلیل تفاوت در مسئولیت و نابرابری قدرتِ مانور و گسترۀ اختیارات و سرعت عمل و وسعت اثر و گشتاور و...، در میان مردم و دولت/حاکمیت، اغلب -و شاید هیچ‌وقت- نمی‌تواند هم‌وزن باشد.

اگر وضع، وخیم است، مردم و دولت مقصران هم‌عرض‌اند.

اگر اوضاع، عالی و بی‌نقص است، باز هم مردم و دولت مؤثران هم‌عرض‌اند. اما وزن این تقصیرات و تأثیرات، هرگز برابر نیست.

حکومت‌ها نقش مهمی در ارتقا یا تنزل کیفیّت زندگی ملت‌ها دارند.

اگر جامعه، یک کلان پیکر باشد، حکومت، سر این پیکر است. در اهمیت این تشبیه، همین بس که؛ سر، مقرِّ مغز است. و مغزها، چه‌ها که با تن‌ها نمی‌کنند؛ مغزهای سالم و پُربار و پرورده و توسعه یافته، انسان‌ها را به بزرگی و عزت می‌رسانند. مغزهای تهی و گمراه و بیمار و عقب‌مانده صاحبان خود را به مرز حقارت و ذلت می‌کشانند و حتی به ورطهٔ نابودی و هلاکت.

( ادامه دارد )

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )

  هنوز آمار مستندی از تعداد دانش آموزان کشته شده در حوادث دی ماه در دست نیست و نهادهای رسمی به‌ ویژه وزارت آموزش‌ و پرورش همچنان در این رابطه سکوت کرده اند، اما شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان از کشته‌شدن قریب 230 دانش‌آموز در این حوادث خبر می‌دهد.

گفته می شود؛ برخی از این قربانیان، بازمانده‌ از تحصیل بوده‌اند و تنها در سن دانش‌آموزی قرار داشتند. اما این تجزیه و تحلیل ها ، چیزی از عمق فاجعه را کم نمی کند. اصلا چه فرقی می کند که دویست یا حتی بیست نفر؟ در حال تحصیل یا بازمانده از تحصیل؟ مهم این است که جای بچه ها باید به جای خیابان ، در مدرسه باشد تا هوشیار و بیدار بار آیند و بی دغدغه درس بخوانند.

مهم این است که ما باختیم! والا آیا دانش آموزان که در واقع همان نسل زد هستند ،ضد انقلاب هستند؟ آیا ضد دین اند؟ آیا ضد نظام اند آیا...این ها الزاما نیست اما پیداست که هست . اینها هر چه هستند، بچه ها و دست پروده های ما هستند.

ما که بیش از چهل و چند سال و با همه امکانات و چقدر ادعا، سودای تربیت دینی و اسلامی آنها را داشته ایم. این به راه دیگر رفتن آنها، نشان از سهل انگاری ما در سیاست های تربیتی دارد. در این که نه برنامه های پرورشی، نه حضور حوزه و بسیج در مدرسه، نه مانورهای نمادینی چون مجلس دانش‌آموزی و راهیان نور و راه پیمایی 13 آبان و ... نتوانستند دلشان را برباید.

آنها از بسیاری از خط‌ قرمزهای ذهنیِ گذشتند و بسیار دورتر و جلوتر از ما ایستادند. در آن همه مدت که ما سرمان به دعوا با چپ و راست گرم بود و برای استکبار جهانی شاخ و شانه می کشیدیم و برخی در کار اختلاس و حیف و میل اموال عمومی بودند، قد کشیدن این نسل را ندیدیم؛ نسلی که می خواهد دیده شود و اثر گذار باشد. هر جا و به شیوه و قیمتی. بیشتر در فضای مجازی و اخیرا هم در فضای واقعی. بین همین درگیری های خیابانی. یکی از این مهارت ها، حق اعتراض و انتقاد است که باید ضرورت استفاده به موقع از آن برای آنها نهادینه شود قبل از آن که هر پرسشی به شورشی بدل شود

راستی که تماشای عکس‌های شان، راه نفس را می‌بندد و آدم را از زنده ماندن شرمنده می‌ سازد.

بسیاری از آنها خودشان تصمیم به حضور گرفته اند، برخی ناخواسته وارد شده اند، بعضی قضیه را یک بازی هیجانی فرض کرده و آن قدر جدی نمی دانسته اند .

برخی از سوی بسیاری فرصت طلبان دعوت و تحریک شده اند. دعوتی که البته غیراخلاقی و ناجوانمردانه است.

در هر حال، نقطه ضعفی از اداره و تدبیر ما دیده اند که به باور برخی از ما، همسو با براندازان و جاسوسان و منافقان و دیگران شده اند. با این حال، باز هم نهادهای مربوطه، مسئول جان و حفظ امنیت آنان حتی در خیابان هستند.

بچه ها برای کشته شدن ، آماده نیستند ، آنها هنوز قدرت تجربه و تحلیل بازی بزرگترها را ندارند، طفلی ها، فقط مثل گنجشک های اول صبح، شلوغ می کنند و می خواهند متفاوت باشند تا دیده شوند اما متنفر شدنشان را بزرگترها و دیگران یادشان می دهند.

باری، تا دیر نشده، بایید بچه ها را دریابیم و آنها را به مدرسه برگردانیم.

یادمان باشد؛ در همان حال که درب بازداشتگاهی را برای بچه ها باز می کنیم، داریم درب مدرسه ای را و شاید برای همیشه می بندیم. مدرسه ای که نمونه کوچکی از جامعه ای بزرگ است و قرار است در آن مهارت های زندگی تمرین شود.

یکی از این مهارت ها، حق اعتراض و انتقاد است که باید ضرورت استفاده به موقع از آن برای آنها نهادینه شود قبل از آن که هر پرسشی به شورشی بدل شود.

نقطه، سرخط!

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )

از زمانی که روزنامه در ایران متولد شده همیشه بچه مانده چرا که کمتر برهه ای بوده که شمشیرِ داموکلسِ توقیف، بالای سرشان نبوده باشد و تاریخ روزنامه نگاری در این کهن دیار، همواره مصداق « یاد آر ز شمع مرده، یاد آر» بوده...

ده ها روزنامه می توان برشمرد که عمرشان به اندازه کوتاه ترین عمر موجود در کره زمین یعنی «حشره ی یک روزه» داشته اند چرا که تنها یک شماره منتشر شده و سپس توقیف شده اند!

اولین روزنامه ای که عمر یک روزه داشت « لاپاتری» (وطن) بود که به مدیریت «بارون دو نرمان» در ایران در زمان ناصرالدین شاه به صورت دو زبانه منتشر شد و تنها یک شماره دوام آورد چنان خشم ناصرالدین شاه را برانگیخت که تمام شماره های آن را جمع و محو کردند (پایان نامه سیده صدیقه قویدل...ص55).

مادام کارلا سفرنامه نویس ایتالیایی که آن زمان در ایران بوده در خاطراتش می نویسد:

« از این روزنامه فارسی و فرانسه که نامش لاپاتری بوده فقط یک شماره منتشر شد که تولد و مرگش هر دو در همین یک روز اتفاق افتاد . (مادام کارلاسرنا، سفرنامه ...ص195)

پسرش ظل السلطان، خاطره جالبی نقل می کند : هنگامی که ناصرالدین شاه مشغول سوزاندن شماره های جمع آوری شده روزنامه بود ظل السلطان می گوید : «هزارها شماره دیگر این روزنامه در دست مردم باقی است و می خوانند و نابودی این شماره در آنها اثری نمی کند» .

ناصرالدین شاه در پاسخ می گوید:

« می دانم ولی می خواهم غضب خود را فروبنشانم...»(محیط طباطبایی،تاریخ تحلیلی مطبوعات...ص49)

در همین زمان اداره سانسور تاسیس و اعتمادالسلطنه رئیس آن می گردد که علاوه بر توقیف نوشتجات، حکم به فلک کردن نویسندگان نیز می داد . هنگامی که ناجی قزوینی اشعاری هزلی چاپ کرد ، اعتمادالسلطنه دستور داد تمام نسخه ها سوزانده شود و دستور داد چاپچی مدرسه دارالفنون را به خاطر جزوه ای به چوپ و فلک ببندند...

اما عجب در اینست که خودِ کتاب سانسورچی یعنی اعتمادالسطنه نیز سانسور شد ؛ اینجا تنها موردی بوده که چاقو حتی به دسته خودش نیز رحم نکرده!

اعتمادالسطنه با گلایه می نویسد : «زحمت کشیدم کتاب مادام بواری را ترجمه نمودم که متنبه شوند و بدانند انقراض سلطنت به چه خواهد بود، به خلاف نتیجه بخشید از آن گذشته، به ترجمه مفصل سلطنت لویی چهاردهم برآمدم ولی دستور رسید آنها را جمع کنم» (روزنامه خاطرات اعتمادالسطنه...ص 1189)

با آمدن مشروطیت در 1285ش. تنها یک سال، مجالی برای تنفس روزنامه ها پیش آمد اما با به توپ بستن مجلس، محمدعلی شاه همه را توقیف کرد و در اعلامیه ای، مطبوعات را « سرمنشاء فساد» دانست.

میرزاجهانگیرخان به عنوان اولین شهید قافله روزنامه نگاران، قبل از اینکه در باغ شاه به فجیع ترین شکلش کشته شود در صوراسرافیل خطاب به محمدعلی شاه و سانسورچی ها نوشته بود:

«خداوند متعال با آن همه قدرت فائقه اش، دو فرشته بر انسان مامور نکرده تا مراقبش باشند و او را از ارتکاب به گناه و اشتباه باز دارند چه برسد به شما شیاطین...!»

اما دوران رضاشاه اسف انگیزترین دوران تاریخ روزنامه نگاری بود . شهربانی مو از ماست بیرون میکشید و این زمان، چوب، فلک و زندان و کشتن نیز بر توقیف مطبوعات اضافه شد.

هنوز رضاخان بود و رضاشاه نشده بود که با مشت، دندان فلسفی مدیر روزنامه حیات جاوید را شکست! هاشم خان محیط، مدیر روزنامه وطن را قزاقانش به شدت مضروب و حبس کردند (سانسور... خسروی...ص158)

صبا مدیر روزنامه ایران را تنها به جرم نوشتن لطیفه ای در مورد ایل زعفرانلو دستگیر و در میدان مشق، فلک کردند چون ایل زعفرانلو از رضاشاه در جنگ با کلنل پسیان حمایت کرده بودند! و میرزاده عشقی شاعر و مدیر روزنامه قرن بیستم به خاطر مقالاتش در خون خویش غلطید...

فرصت پرداختن به دوره های بعدی نیست اما فقط به این اکتفا می کنم که در دوران پهلوی دوم در اسفند1341بزرگ ترین توقیف مطبوعات تاریخ ایران تا آن زمان رخ داد و 71 نشریه در این سال توقیف شدند.

با انقلاب، برای مدت کوتاهی عرصه برای رشد روزنامه ها پیش آمد اما در طول سال های 58، 59 و 60 در عرض سه سال، 175نشریه توقیف و سه نشریه تعطیل شدند...(حسین زاده، کیهان،1364،ص29)

در عمر 180 ساله روزنامه نگاری، روزنامه ها کودک ماندند چون مجالی برای بلوغ شان پیش نیامد چرا که همیشه نگاه حکومت ها به مطبوعات، نگاه پدرسالارانه و از بالا به پایین بوده و در دوران های بسیاری کوتاه یعنی نقل و انتقال قدرت نیز خودِ روزنامه نگاران بیشتر راه هتاکی و فحاشی را رفته اند تا نقد علمی و شکستن بت های ذهنی مردم...

تصویری روزنامه ایران ما در تهران را آورده ام که به خاطر درج خبری در مورد ظهور فرقه دموکرات با عنوان«انقلاب در تبریز » در مرداد1324 توقیف شده :

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )

    گرایش به نظام دیکتاتوری در جامعه‌ی ایران به راستی نیازمند بررسی و تحلیل همه‌جانبه است، به ویژه آن که اکنون همچنان صداهایی پرطنین در دفاع هم از دیکتاتوری به نام دین و هم از دیکتاتوری پهلوی شنیده می‌شود.

نویسنده‌ی این مکتوب، به‌طور خلاصه عوامل زیر را در این امر دخیل می‌داند:

١. از ابتدای تاریخ مکتوب ایران‌ زمین ؛ دیکتاتوری، روش هنجارین حکمرانی بوده و ایرانیان جز این نوع شیوه‌ی حکومتی را تجربه نکرده‌اند. این شیوه‌ی حکمرانی در وجدان عمومی یا منش ملی ایرانیان به عنوان تنها روش حکمرانی نهادینه گردیده است. این امر متأثر است از این واقعیت تاریخی که جامعه‌ی ایران از چندهزار سال پیش همواره بافتی قومی - ایلی داشته و رییس قبیله و ایل و قوم، در اقلیم اجدادی خویش حکمرانی می‌کرده‌اند و حاکم محلی گاه دامنه‌ی حکمرانی خود را تا مناطق پيرامون خویش گسترش می‌داده و این امر گاهی اوقات منجر به تشکیل حکومت‌های وسیع می‌گردید.

زندگی ایلی و قومی بر اطاعت مطلقه‌ی اعضاء آن‌ها استوار است و دیکتاتوری ایلی در میان اعضای ایل امری تکریم‌ شده است. بدین ترتیب؛ همه‌ی پادشاهان ایران تا دوران قاجار همه رؤسا یا از سرکردگان ایل خود بودند و حکومت هر دو پهلوی نیز محصول کودتا بود.

٢. انتقال میراث سیاسی دیکتاتوری به عنوان الگوی حکومتی هنجارین به نسل‌های بعدی؛ به‌گونه‌ای که ایرانیان گویی جز روش دیکتاتوری، روشی دیگر برای حکومت‌کردن نمی‌شناسند و شکل حکومت‌ شان چه پادشاهی باشد و چه جمهوری، در محتوای دیکتاتوری حکومت‌شان تأثیری نمی‌گذارد.

٣. در سه عامل اصلی فرآیند اجتماعی‌شدن، روش دیکتاتوری مستقیم یا غیرمستقیم آموخته می‌شود:

خانواده، رسانه و نظام آموزش؛ اطاعت مطلقه از پدر یا مادر یا معلم و مدیر مدرسه یا رییس اداره یا رییس حکومت را تبلیغ می‌کنند و ارج می‌نهند و آموزش می‌دهند و نظام آموزش دینی با خوانش مخدوش تحمیلی و برداشت انحرافی از متون دینی، تصویری دیکتاتورخواهانه از دین و رهبران دینی ارائه می‌دهد و از آن طریق، اطاعت مطلقه از شخصیت‌های دینی را واجب شرعی می‌خواند، در حالی‌ که دین حقیقی، تنها بر تسلیم و بندگی انسان نسبت به خدا استوار گردیده و انسان جز خدا اربابی ندارد و اطاعت از خدا را امری اختیاری می‌داند.

۴. عدم بهره‌گیری از حافظه‌ی تاریخی ملی و استفاده نکردن از تجارب سیاسی خاص. تضعیف فرهنگ کتاب‌ خوانی و حقیر شمردن پژوهش بی‌طرفانه برای کشف واقعیت تاریخی و ضعیف‌ بودن عنصر حقیقت‌ طلبی در میان مردم عامه سبب گردیده تا درس‌های نزدیک و دور به زودی به بوته‌ی فراموشی سپرده شوند و استبداد و خودکامگی و یکه‌سالاری حاکمان پیشین از یاد برده شود.

به عنوان نمونه؛ صد و اندی سال پیش، فرهیختگان و آزادگان ایران در انقلاب مشروطه بر آن شدند تا قدرت مطلقه‌ی شاه را به رعایت قانون مشروط کنند و مقام او را از خدایی‌کردن به سلطنت‌کردن تغییر جایگاه بدهند. اما این حرکت مترقیانه از حافظه‌ی بخش قابل‌ توجهی از جامعه پاک گردیده آن چنان که هم‌ اکنون افرادی بسیار وجود دارند که خواهان تفویض قدرت مطلقه به پادشاه یا رهبر حکومت می‌باشند.

ملتی که از تجارب تاریخی خود استفاده نکند، محکوم به تکرار اشتباهات خود و مجبور به تجربه‌کردن مجدد فجايع دردناک است.

۵. احساسی فکر کردن و هیجانی عمل نمودن، اهل تحلیل عقلانی نبودن، خرد اندیشه‌ورزانه را تعطیل نمودن، متأثر بودن از هوس‌های دل، بی‌ثباتی در پای‌ بندی نسبت به حقیقت، تاب‌آوری پایین و نومیدی در شرایط پرفشار از ویژگی‌های بسیاری از ایرانیانی است که در فرآیند پرورش و تربیت خود به آنها مبتلا شده‌اند. این ویژگی‌ها مانع از تشخیص درست و انتخاب‌های عقلانی می‌گردند و راه را برای افتادن مدام از چاله به چاه بر آنها می‌گشاید.

۶. گذشته‌گرایی :

بسیاری از ایرانیان هم در سطح فردی، هم در سطح خانوادگی و هم در سطح جمعی و حزبی و حکومتی گذشته‌گرا می‌باشند. گویی این ویژگی جزیی از منش ملی ما گردیده است. افراد عمدتاً در تله‌ی گذشته‌ی خود گیر افتاده‌اند . بسیاری از بازنشستگان در دوران گذشته‌ی خود متوقف مانده‌اند، لذت از خاطره‌ گویی نمی‌گذارد افراد جامعه به آینده فکر کنند جوان‌ها نمی‌آموزند افق‌های نو را جلو خود ترسیم کنند و احزاب و شخصیت‌های فکری، اندیشه‌های گذشتگان را جاودان می‌پندارند و از حرکت به اندیشه‌ی بدیع محروم می‌گردند. بسیاری از ایرانیان به‌جای آموختن عناصر مثبت دموکراتیک و به‌جای فراهم‌ آوردن امکانات رشد حداکثری خود، زندگی خود را صرفاً صرف لذت‌ بردن و ماندن در وضعیت نابلوغی و نمایش و ابراز خود از طریق آراستن ظاهر می‌کنند.

مردم افق‌های نو و راه‌های نرفته را نمی‌شناسند و محدودیت تربیت در یک حکومت دیکتاتوری نمی‌گذارد آن‌ها به نوع دیگری از حکمرانی بیندیشند که در تاریخ آنها موجود نبوده است. آن‌ها آن‌گاه که از یک نظام دیکتاتوری به ستوه بیایند، معمولاً می‌دانند که آن نظام را نمی‌خواهند، اما نمی‌دانند چه می‌خواهند تا حال خود و کشورشان خوب باشد. 

لاجرم در پی جایگزین‌کردن یک نظام دیکتاتوری جدید می‌روند و به زودی درمی‌یابند که باز هم اشتباه کرده‌اند.

حتی بسیاری از ایرانی‌های ساکن در کشورهای غربی به‌جای بهره‌گیری از تجارب سیاسی کشور میزبان و یادگیری روش و منش حکمرانی دموکراتیک، زندگی در غرب را در سطح ظاهر و پوسته‌ی آن تجربه می‌کنند و از تأثیرپذیری از محتوا و مغز جامعه‌ی غرب محروم می‌مانند. این است که عموم آن‌ها دموکراسی را نمی‌شناسند و به ویژه آن‌ که فشار هویتی به آن‌ها در غرب منجر به بازگشت آن‌ها به عناصر هویت‌بخشی می‌شود که در گذشته‌ی خود جست و جو می‌کنند.

ملت گذشته‌گرا راه خود را به سوی ترقی نمی‌گشاید، به ویژه آن که نه دموکراسی را در تاریخ خود تجربه نموده و نه کتاب می‌خواند تا از برکت نظام‌های سیاسی دموکراتیک اطلاع و آگاهی داشته باشد.

٧. وابستگی به رسانه‌های اجتماعی در اینترنت، فرهنگ کتاب خوانی را در میان بخش وسیعی از مردم از بین برده، به‌گونه‌ای که آن‌ها دیگر فاقد هرگونه دانش عمیق و بینش ریشه‌داری می‌باشند. به‌همین خاطر انسان‌های امروز از نظر بینشی بسیار آسیب‌پذیر، سردرگم، بی‌ثبات، تابع بادهای وزنده در رسانه‌های مجازی و قربانی جعلیات منتشره در اینترنت می‌باشند. ایرانیان گویی جز روش دیکتاتوری، روشی دیگر برای حکومت‌کردن نمی‌شناسند و شکل حکومت‌ شان چه پادشاهی باشد و چه جمهوری، در محتوای دیکتاتوری حکومت‌شان تأثیری نمی‌گذارد.

٨. نارضایتی شدید از وضع موجود، احساس استیصال از تغییر و بی‌افقی نسبت به آینده می‌تواند موجب روی‌آوری آن‌ها به دم‌دستی‌ترین گزینه‌ی سیاسی ممکن باشد. چون خود را در حال غرق‌شدن می‌بینند، ممکن است به هر دستاویزی دست بیازند و در نجات‌بخش بودن آن دستاویز افسانه ببافند و واقعیات گذشته را جعل کنند و در خصوص آینده‌ی زیستن با نوع جدیدی از دیکتاتوری دچار توهم بشوند.

این نقصان‌های ساختاری که مانع از شکل‌گیری سازوکارها و زیرساخت‌های دموکراتیک در جامعه گردیده، آن‌ها را با دموکراسی‌ خواهی بیگانه نموده، قادر به شناسایی نشانه‌های آن نمی‌باشند و نمی‌توانند مدعیان راستین و دروغین آن را از هم تشخيص بدهند. به‌همین خاطر باز هم فریب می‌خورند و در دام نظام دیکتاتوری کمین‌کرده‌ی جدیدی اندرمی‌افتند.

٩. اپوزیسیون دیکتاتورخواه، اعم از طرفداران پهلوی و مجاهدین خلق و گروه‌های چپ یا راستی که عدم پای‌بندی آن‌ها به دموکراسی در رفتارشان مشهود است و همین اکنون به‌جای مدارا با مخالفین خود و ترویج فرهنگ شفقت و گذشت نسبت به هموطنان و رعایت حقوق انسانی آن‌ها، به ضرب‌وشتم و دشمنی و درگیری و حذف درون سازمانی و ترور شخصی و فیزیکی مخالفان خود می‌پردازند و طرفداران آن‌ها با فحاشی رکیک خیابانی و ناسزاگویی‌های شنیع رسانه‌ای‌ و تهدیدهای رعب‌انگیز، تصویری ترسناک از خود نشان می‌دهند، مانع از شکل‌گیری فرهنگ دموکراسی و اپوزیسیون غیردیکتاتوری می‌گردند.

فعالیت آنها موجب بازتولید دیکتاتوری در ذهن و مرام و منش و بینش و رفتار و رویکرد سیاسی در اپوزیسیون می‌شود و این دیکتاتورخواهان راه برای ظهور دیکتاتورهای جدید و ابقای اندیشه و نظام دیکتاتوری نوع دیگر هموار خواهند نمود.

« زنده‌ باد مخالف من » که شعاری متمدنانه و مترقیانه در ادبیات مدرنیسم است، در مرام وجودی و فکری آنان فاقد جایگاه است و آنان مترصد فرصتی تاریخی برای حذف مخالفین خود می‌باشند.

١٠. ظاهرگرایی :

بسیاری از ایرانیان به‌جای آموختن عناصر مثبت دموکراتیک و به‌جای فراهم‌ آوردن امکانات رشد حداکثری خود، زندگی خود را صرفاً صرف لذت‌ بردن و ماندن در وضعیت نابلوغی و نمایش و ابراز خود از طریق آراستن ظاهر می‌کنند. ظاهر برای بسیاری از آن‌ها معیار اصلی است و گاه ظاهر آراسته و کراوات و تاپ و شلوارک، رهبران سیاسی آن‌ها را تعیین می‌کند!

این ظاهرگرایی مانع از آن است که آن‌ها از درون، وجود خود را با انقلابی ساختاری دگرگون کنند تا به درک و تکریم دموکراسی نائل آیند. وجودهای رشدنایافته و به بلوغ نرسیده، فاقد حس خودارزشمندی، آزادگی و استقلال وجودی‌اند و چنین کسانی با تفویض کرامت خود به دیکتاتور، از انسانیت به مقام برده سقوط می‌کنند.

١١. تکریم دیکتاتورها :

قدرت مطلقه برای عوام، جاذبه و طرفدار دارد و از سوی بسیاری از افرادِ دارای شخصیت غیرمستقل و نابالغ و نابالیده تکریم می‌شود.

مردمی بسیار در پی تفویض استقلال خود به فردی قدرتمندند تا با این تفویض از دشواری مسئولیت سازمان دهی زندگی خود خلاصی یابند. به‌همین علت آنها از آزادی خود می‌گریزند و به دامان دیکتاتوری می‌پیوندند. انسان باشخصیت از درونْ سالم نه هرگز دیکتاتور می‌شود و نه به انقیاد دیکتاتور درمی‌آید و نه در حلقه‌ی طرفداران دیکتاتوری قرار می‌گیرد.

١٢. عدم وجود موج انسان‌گرایی در جامعه :

از یک‌ سو؛ نظام دیکتاتوری با قطبی‌کردن جامعه به خودی و غیرخودی، از جامعه شفقت‌زدایی می‌کند و از سوی دیگر؛ خشم از وضع موجود، زیستن در بحران‌های کمرشکن و تجربه‌ی جنایات چنان آتش خشم و انتقام را در روان آدمیان شعله‌ور می‌سازد که جایی برای موج انسان‌گرایی و دموکراسی‌خواهی باقی نمی‌گذارد.

دیکتاتوری، ارزش‌های فرهنگی و تاریخی و وجودهای انسانی را این‌چنین به تاراج می‌برد.

( کانال نویسنده : https://t.me/drBehrouzMoradi )

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )

از ننگ چه گویی که مرا نام ز ننگ است؟

وز نام چه پرسی که مرا ننگ ز نام است؟

مِی‌خواره و سرگشته و رندیم و نظرباز

وآن کس که چو ما نیست در این شهر، کدام است؟

با محتسبم، عیب مگویید که او نیز

پیوسته، چو ما در طلبِ عیشِ مدام است

( حافظ )

***

در اعتراضات دی ماه و همچنین پیش تر از آن دو شعار به نظر می رسید بیش از سایرین تکرار می شوند :

« مرگ بر دیکتاتور »

« بی شرف ، بی شرف »

زمانی که دانش آموز بودم ؛ یک عادت همیشگی من ثبت وقایع روزانه بود که آن را در دفترچه ای می نوشتم .

پیشنهاد می کنم یک روز صبح که از خواب بر می خیزید و به بیرون از خانه می روید تا زمانی که به خانه مراجعت می کنید ؛ تمام وقایعی که برای شما در یک روز رخ داده را مکتوب کنید .

( یک بار امتحان کنید )

این روزانه نویسی و ثبت وقایع به شما کمک می کند که حداقل از واقعیات بیرون و نیز نحوه ی برخوردتان با محیط و پیرامون آشنا و آگاه تر شوید .

اما پرسش اصلی این است که چند نفر را مشاهده می کنید که به « قانون » و « حقوق شهروندی » دیگران در موقعیت هایی مانند انجام وظیفه و محیط شغلی ، رانندگی ، راه رفتن ، در صف ایستادن ، مراجعه به ادارات و نهادها و... احترام می گذارند ؟

اگر از من بپرسید پاسخ خواهم داد که درصد بسیار کمی خود را مقید به رعایت حقوق و حریم دیگران می دانند و البته برای آن که دچار وجدان درد بعدی نشوند ؛ سعی می کنند به نوعی خود را توجیه و آرام کنند .

در واقع ؛ هر فردی در هر سطح و موقعیتی اگر خود را مقید و موظف به رعایت حقوق قانونی و شهروندی دیگران نداند ؛ بدون تردید او یک « دیکتاتور » است و نیز کسی که از « شرافت » و « اخلاق انسانی » بهره ای نبرده است .

***

فردی آگاهانه لوله اگزوز اتومبیل و یا موتور سیکلت خود را دستکاری می کند تا صدایی گوش خراش و مهیب از آن بلند شود .

این کار با هر انگیزه و علتی مصداق کامل « دیکتاتوری » و « بی شرفی » است .

حال پلیس و مامور و ضابط  قانون او را رویت می کند اما ترتیب اثر نمی دهد و از کنار آن به سادگی عبور می کند در حالی که برای وظایفی که مطابق « قانون » باید انجام دهد ؛ حقوق می گیرد .

این پلیس و مامور از آن فرد خاطی « دیکتاتورتر و بی شرف تر » است . چون دیگران با رویت بی تفاوتی او در انجام تخلفات جسورتر می شوند . و آن لباس بی ارزش تر می شود .

اما کسانی که هر دوی آن ها را با می بینند و در کمال « بی تفاوتی » رد می شوند ؛ از آن دو دیکتاتورتر و بی شرف تر هستند چون بی اخلاقی و مسئولیت گریزی را در جامعه « قانون » و « هنجار » کرده و اشاعه می دهند .

اینان مهیاکنندگان و مروجان استمرار چرخه ی شوم و بی فرجام « سکوت – شورش » بوده اند در درازنا و پهنای تاریخ ایران زمین . بی تردید . بی آن که نگاه و مکثی بر مطالبه گری و اصول آن داشته باشند .

و چقدر متنفر و بیزارم از این بی تفاوت ها ....

***

از این معجونی که در درون کوزه انباشته شده قرار است چه چیزی بیرون آید ....

علی محمودی :

تیپیکال اصلاح طلب که همه چیز رو تقصیر مردم میندازه .

علی پورسلیمان :

درود

شما بفرمایید :

تیپیکال « برانداز » چه ویژگی هایی دارد ؟

سپاس .

مجید علیپور :

به نظرم اصطلاح درست ترش تیپیکال # بی_شرف باشه برادر. جماعتی که بعد از دیدن این همه شجاعت و  جسارت و همدلی و خصوصا این فاجعه فوق تصوری که سر این مردم آوردند همچنان مشغول مزخرف گویی های قبلی خودشانند و همچنان مردم رو مقصر جلوه می دهند .

( تعدادی هم برای این فرد لایک می گذارند و او را تایید می کنند ) این رفتارها و گفتارها و افکار دقیقا مصداق بی صداقتی و تناقض است و نتیجه ای جز بازتولید « دیکتاتوری » نخواهد داشت .

علی پورسلیمان :

آقای علیپور

برای شما بابت این نوع گفتمان واقعا متاسفم و نیز برای کسانی که شما را تایید کردند.

« بی شرف » کسی است که سمت دولتی مانند مدیریت مدرسه دارد ( قبلا هم پست اداری بالا داشته است ) و اکنون هم به صورت منافقانه علیه این نظام که از آن ارتزاق می کند موضع می گیرد و در پی براندازی است . اما شجاعت بیان صریح  و شفاف آن را ندارد.

در تشکلی هم فعالیت می کند و به آن وفادار است  که شرط عضویت اش ، اعتقاد داشتن به ولایت مطلقه فقیه و التزام عملی و گفتاری به قانون اساسی و اصول پذیرفته شده جمهوری اسلامی است.

این نفاق و دو رویی نیست ؟

فرق شما با آن افراد متوحش که به اتومبیل منتقد در آن جمع حمله کردند ؛ چیست ؟

من حداقل شجاعت این را دارم که حرفم را صریح بزنم و از این حکومت و حکمرانی اش انتقاد کنم . مجیزگوی توده ها هم نباشم.

شماهایی که عقب می ایستید و تعدادی کودک و جوان را شارژ می کنید که بروند کشته شوند و یا آسیب ببینند ....

ما ملتی هستیم دیکتاتور و دیکتاتور پرور.

و چون خودمان مشکل فنی داریم دائما سعی می کنیم که این و آن را مقصر نشان دهیم.

این یک واقعیت است .

کار روشنفکر هم بیان واقعیت ها  و پیشه کردن صداقت است نه ماله کشی بر اشتباهات و قصورات تاریخی و فرهنگی .

تا این هست ؛ آن هم خواهد بود .

علیپور :

حقیقتا علاقه ای به گفتگو و بحث با شخصی مثل شما رو ندارم. یعنی بحث کردن با هر روانپریشی فقط باعث خرد شدن اعصاب خودمان می شود آنهم در شرایطی که جامعه بیش از ظرفیتش گرفتار انواع مصایب و مشکلات شده. شرط استخدام در این نظام و عبور از سد گزینشش هم هزار بند و شرط داشته، کسی از دوستان احدی را سراغ دارد که برای بهره مندی از بدیهی ترین حقوقش مجبور به امضای و اعتراف به آنها نشده باشد؟

حقیقتش خواستم بازهم بنویسم اما ارزشش را ندارید. واقعا ارزش وقت گذاشتن و پاسخ شنیدن ندارید. کسانی که هر دوی آن ها را با می بینند و در کمال « بی تفاوتی » رد می شوند ؛ از آن دو دیکتاتورتر و بی شرف تر هستند چون بی اخلاقی و مسئولیت گریزی را در جامعه « قانون » و « هنجار » کرده و اشاعه می دهند .

علی پورسلیمان :

 آقای علی پور

من بر عکس شما ؛ قائل به گفت و شنود هستم و از آن فرار نمی کنم.

دیگران را هم تحقیر نمی کنم .  برچسب هم نمی زنم . که شما نمی فهمید و روان پریش هستید و...

البته این شما هستید که معمولا پای مطالب من می نویسید و کنایه می زنید !

این نشان می دهد که حرفی برای گفتن ندارید و مهم تر از همه شهامت عذرخواهی هم ندارید.

شما بیش از آن که نگران جامعه و مصایب آن باشید ؛ فکری برای بحران پس رفت اخلاقی و حرفه ای خود کنید ...

پایدار باشید » .

....« هم خدا را می خواهد هم خرما را » .

هم می خواهد از مزایای پست و مقام بهره مند باشد و هم ادای اپوزیسیون را درآورد و به قول معروف پوپولیست بازی کند .

در مواقعی مانند اکنون نیز بسیاری شان ، کاسه ی داغ تر از آش شده اند .

این رفتارها و گفتارها و افکار دقیقا مصداق بی صداقتی و تناقض است و نتیجه ای جز بازتولید « دیکتاتوری » نخواهد داشت .

بخوانید :

هر گونه مدل توسعه در ایران بدون توسعه فرهنگی و اولویت داشتن آن محکوم به شکست و تکرار چرخه ی تاریخی شورش ، سکوت و خودزنی خواهد بود

دیکتاتورهای کوچک و توهّم رنسانس ! ( این جا )

***

« قانون » مبنا و معیار و به نوعی تنظیم کننده ی روابط و مهم تر از همه « اخلاق » در هر جامعه ای است .

« قانون اساسی » مادر همه قوانین و فصل الخطاب در منازعات میان حکومت و شهروندان است .

تجارب و تاریخ نشان می دهد که حاکمیت جمهوری اسلامی به برخی از اصول قانون اساسی که مرتبط با اوست توجه بیشتری کرده و آن ها را اجرا می کند اما در مقابل به برخی اصول دیگر که در ارتباط با « حقوق مردم و یا ملت » است کم توجهی کرده و یا آن ها را پیاده و اجرا نمی کند .

به اعتراض ها و انتقادهای کنش گران حوزه ی عمومی هم توجه چندانی ندارد و صدایشان را نمی شنود .

این برخوردهای دوگانه در عین پیروی از همان الگوی دیکتاتوری ، به بی اعتمادی محض دامن زده و مسیر هر گونه گفت و شنود و تقریب نگرش ها را از بین می برد .

***

هم زمان و پس از اعتراضات دی 1404 در داخل ایران ؛ تعدادی از ایرانی ها مقیم خارج هم همراهی کردند .

در کلیپ زیر تعدادی از معترضان را می بینید که در حال شعار دادن علیه جمهوری اسلامی هستند و فردی در میانه ی جمعیت سوار بر اتومبیل خود بنری را بر روی آن نصب کرده است .

واکنش افراد معترض – اگر چه چیز جدیدی نبوده و مسبوق به سابقه است – قابل تامل و البته تاسف است .

کسانی که در محیط آزاد و دموکراتیک زیسته اند تحمل و طاقت دیدن و یا شنیدن سخن مخالف « درست و یا نادرست » را ندارند و به خشونت عریان متوسل می شوند .

برخی مطابق روال ما ایرانی ها در مقام توجیه برآمده و به فرض می گویند که آن راننده از عوامل نظام است و...

اگر این هم درست باشد ، عقل و منطق چه می گوید ؟

واکنش افرادی که سنی از آنان گذشته را چگونه باید تعبیر و تفسیر کرد .

چه ضمانتی هست اگر این گونه افراد صاحب « قدرت » شوند ؛ از کسانی که وضعیت موجود را خلق کرده و آن را تثبیت و استمرار داده اند ؛ بهتر باشند .

از این معجونی که در درون کوزه انباشته شده قرار است چه چیزی بیرون آید ....

« آن کس که بدم گفت، بدی سیرت اوست

وان کس که مرا گفت نکو خود نیکوست

حال متکلم از کلامش پیداست

از کوزه همان برون تراود که در اوست

( شیخ بهایی )

گروه رسانه/

آن چه در زیر می آید ؛ نقدی است بر یک مطلب در « صدای معلم » ( این جا ) که توسط یک فرهنگی نگارش گردیده است .

گروه رسانه/

تجربه نافرجام افلاطون، فیلسوف مشهور یونان باستان، در ایجاد تغییر در دیگران امروز یادآور یکی از رایج‌ترین دام‌های عاطفی است: تلاش برای تغییر دادن کسی که خودش نمی‌خواهد تغییر کند.

به گزارش یورونیوز، در قرن چهارم پیش از میلاد، افلاطون سه بار به سیراکوز در جزیره سیسیل سفر کرد تا آموزه‌های فلسفی خود را درباره عدالت و خویشتن‌ داری به حاکمان آن شهر بیاموزد. اما هر سه بار شکست خورد.واقعیت را بپذیر، مرزهای خود را مشخص کن، اجازه بده پیامدها مسیر طبیعی‌شان را طی کنند، و به جای «اصلاح دیگران» بر رشد خودت تمرکز کن .

در نخستین سفر، دیدگاه‌هایش خشم «دیونیسوس یکم»، فرمانروای مستبد سیراکوز را برانگیخت.

افلاطون در دومین سفر به امید آموزش پسر او، دیونیسوس دوم، بازگشت. شاگرد جوان در آغاز علاقه نشان داد، اما خیلی زود از نظم و سختی فلسفه گریخت.

با این حال، افلاطون بار دیگر بازگشت .

سومین سفر، خطای بزرگ او بود. دیونیسوس دوم وانمود کرد که آماده تغییر است، اما در عمل تنها می‌خواست فیلسوف به نظر برسد نه آنکه فلسفی بیندیشد. افلاطون این‌بار به‌زحمت جان سالم به در برد.

تله‌ای که هنوز تکرار می‌شود

تجربه افلاطون تنها یک روایت تاریخی نیست. در روان‌شناسی امروز این رفتار به‌ خوبی شناخته شده است: تلاش مداوم برای تغییر دادن فردی که انگیزه درونی ندارد. الگویی که در روابط عاشقانه، خانوادگی یا دوستی‌ها بارها تکرار می‌شود.

در چنین رابطه‌هایی، یک‌ سو امیدوار است «این‌ بار فرق دارد»، در حالی که طرف مقابل هر بار وعده می‌دهد، اندکی تغییر نشان می‌دهد و سپس به همان رفتارهای پیشین بازمی‌گردد.

به تعبیر این مقاله، « هر بار دوباره کشتی به سوی سیسیل می‌رود»؛ تلاشی بی‌پایان و بی‌ثمر برای نجات فردی که خودش نمی‌خواهد نجات پیدا کند.

چرا تغییر از درون آغاز می‌شود؟

به گفته کارشناسان، تغییر پایدار تنها زمانی رخ می‌دهد که فرد:

• انگیزه درونی قوی داشته باشد،
• حاضر باشد با رنج رشد روبه‌رو شود،
• به‌طور مداوم و نه مقطعی تلاش کند،
• و در محیطی قرار گیرد که رفتار سالم را تقویت می‌کند.

دیونیسوس دوم، مانند بسیاری از کسانی که در الگوهای ناسالم گرفتارند، هیچ‌یک از این شرایط را نداشت. او در محیطی پر از چاپلوسی زندگی می‌کرد و هر بار که با دشواری مواجه می‌شد عقب می‌نشست.

خطای سومین سفر؛ امید در برابر واقعیت

بزرگ‌ترین اشتباه افلاطون نه در ندانستن، بلکه در نادیده گرفتن واقعیت آشکار بود. او شواهد کافی از بی‌میلی شاگرد خود داشت، اما امید را جایگزین منطق کرد.

بسیاری از ما همان اشتباه را تکرار می‌کنیم: بارها و بارها به کسی فرصت دوباره می‌دهیم با این باور که «این بار متفاوت است»، در حالی که واقعیت هیچ نشانه‌ای از تغییر نشان نمی‌دهد.

این رفتار نه تنها ما را فرسوده می‌کند، بلکه در عمل به تداوم همان رفتارهای مخرب کمک می‌کند.

نشانه‌هایی که زمان رفتن را اعلام می‌کنند

روان‌شناسان می‌گویند اگر این نشانه‌ها در رابطه‌ای تکرار می‌شوند، زمان آن رسیده که «بادبان بکشید و از سیسیل بروید»:

• وعده‌های تغییر بارها داده و شکسته شده است؛
• رابطه بیشتر فرساینده است تا سازنده؛
• سلامت و ارزش‌های شخصی‌تان در خطر است؛
• طرف مقابل مسئولیت رفتار خود را نمی‌پذیرد؛
• تنها وقتی ترس از دست دادن دارد، ابراز علاقه می‌کند.

بازگشت به آتن؛ تمرکز بر «حکومت درونی»

پس از این شکست‌ها افلاطون به آتن بازگشت، آکادمی خود را بنیان گذاشت و شاهکارش کتاب «جمهور» را نوشت. اثری که در آن تاکید می‌کند: «برای حکومت بر دیگران، نخست باید بر خویش حکومت کرد.»

درس بزرگ افلاطون از سیسیل همین بود: اصلاح واقعی از درون آغاز می‌شود، نه از تغییر دادن دیگران. وقتی فرد بر رشد و نظم درونی خود تمرکز می‌کند، هم آرام‌تر می‌شود و هم تأثیرگذارتر.

پیام پایانی: «سیسیل» را رها کن

بسیاری از ما «دیونیسوس دوم»ای در زندگی‌مان داریم. کسی که دوستش داریم اما نمی‌تواند یا نمی‌خواهد تغییر کند.

درس افلاطون ساده است: «واقعیت را بپذیر، مرزهای خود را مشخص کن، اجازه بده پیامدها مسیر طبیعی‌شان را طی کنند، و به جای «اصلاح دیگران» بر رشد خودت تمرکز کن.

افلاطون میراث فلسفی خود را نه در اصلاح سیراکوز، بلکه در بازگشت به آتن بر جای گذاشت. شاید شما نیز تا زمانی که دست از «سفر به سیسیل» برندارید، نتوانید بهترین بخش زندگی‌تان را بیابید.

پایان پیام/

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )