صدای معلم - اخبار فرهنگیان، معلمان و آموزش پرورش

«در تمام علوم با استفاده از پیشوند یکاها باید بتوانیم، سرراست بخوانیم، سرراست بنویسیم، سرراست محاسبه کنیم و سرراست گزارش دهیم. شیوۀ کتابهای درسی، دانش آموزان را در این نکتۀ بسیار مهم در زندگی ( سرراست اندیشیدن و سرراست گزارش دادن ) ناتوان می کند»

نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم ( فصل اول – فیزیک و اندازه گیری )

علیرضا کاشفی/ دبیر فیزیک - ناحیه یک کرج

گروه رسانه/

در مباحث پیشین ؛ نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دوازدهم به قلم آقای « علیرضا کاشفی » مورد بررسی قرار گرفت . ( این جا )

این معلم فیزیک تاکید کرده بود : « گردآورندگان کتابهای درسی باید بدانند که برای شناساندن هر مقوله از علم نیاز به بیان ماهیت آن از طریق « تصورِ شهودی » و یا « تعریف » داریم؛ به شرط آنکه تعریفِ یک مقولۀ علمی اولاً ما را در یک « دور تسلسل » قرار ندهد و ثانیاً « تناقضی » در پی نداشته باشد و ثالثاً « جامع و مانع » باشد. مقصود از گنجاندن تعریف یک مفهوم در کتاب، صرفاً طرح سوال امتحانی از آن نیست. ناتوانی در تعریفِ یک مفهوم نشانگر اینست که تصور دقیقی از آن در ذهن ما شکل نگرفته و در نتیجه ذهن و زبان ما دربارۀ آن ابتر است. ما وقتی می توانیم ادعا کنیم، مفهومی را درک کرده ایم که بتوانیم تعریفی جامع و مانع برای آن مفهوم ارائه دهیم. این تذکر مهم، طرح آزمایش یا جمله ای در شناسایی یک مفهوم برای ورود به بحث دربارۀ آن را رد نمی کند.

به عنوان یک معلم کتاب های درسی هند، انگلستان، آلمان، آمریکا و ارمنستان و افغانستان را دیده و بررسی کرده ام و نیز از 1225 خورشیدی کتابهای درسی فیزیک و ریاضی ایران را بررسی کرده ام. همۀ آنچه که دیدم پیش زمینه و مقدمۀ ورود به کتاب های جامع دانشگاهی می باشد. برای نمونه کسی که مبحث بردارها را در کتابهای ریاضی دورۀ اول دبیرستان برای فیزیک دورۀ دوم و دانشگاه کافی می داند، یا بی سواد است و یا بی مسئولیت. اغلب در دانشگاه ها مطالعۀ مبحث بردارها به عهدۀ دانشجو گذاشته می شود. ولی با این اسقاط تکلیفِ گردآورندگان کتب درسی، طبیعتاً دانشجو نه توانایی مطالعۀ خود محور را خواهد داشت و نه کتابهای دورۀ دوم دبیرستان برای او اغنا کننده خواهند بود. نیز یادگیری درس های کار و انرژی، الکتریسیته، مغناطیس، حرکت شناسی و دینامیک دورۀ دوم دبیرستان در اذهان دانش آموزان ابتر می ماند. گردآورندگان کتب درسی فیزیک به بهانۀ کمبود وقت، قریب به سی سال است که خواسته یا ناخواسته هم آب در آسیاب مافیای آموزشی می ریزند و هم در بی انگیزه شدن بچه های ایران سهم عمده ای دارند.

امیدوارم روزی برسد که کتاب های درسی ایران ما نیز در کنار کتاب های کشورهای پیشروِ علم قرار گیرد، چه از لحاظ علمی و چه از لحاظ هنر آموزش. این مهم جز با بسط مسئولیت پذیری در جامعه امکان پذیر نخواهد شد. مسئولیت پذیری در قبال بشریت، محیط زیست و ایران » .

در گام بعدی ؛ جمعی از اعضای « انجمن فیزیک استان البرز » اقدام به بررسی تحلیلی و محتوایی کتاب درسی فیزیک یازدهم کردند . ( این جا )

آن چه در زیر می آید ؛ بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم به قلم آقای « علیرضا کاشفی» است .

« صدای معلم » از همه معلمان سراسر کشور دعوت می کند تا نقد کارشناسی - تحلیلی خود نسبت به کتاب های درسی موجود را برای این رسانه ارسال نمایند .

 

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

 رئیس محترم هیأت تألیف کتب درسی

پیرو دو نامه ای که در آن نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دوازدهم و متعاقباً فیزیک یازدهم تقدیم هیأت تألیف کتب درسی شد و در درگاه صدای معلم منتشر گشت، نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم ( فصل اول ) تقدیم هیأت تألیف کتب درسی می شود.

متذکر می شوم، نواقص مطرح شده در قالب همین کتاب درسی است نه فراتر از آن و لازم است به کتاب افزوده شود و مقصود من به هیچ وجه حذف جمله های کتاب در این زمینه ها نیست و غلط های کتاب هر چه سریع تر باید تصحیح گردد .

 

اندازه گیری ( نقص کتاب 1 )
« اندازه گیری فنی است که با استفاده از آن به یک خاصیت فیزیکی پس از مقایسه با یک یکایِ نمونه از جنس خودش، عددی نسبت می دهیم. »


سیستم « cgs » ( نقص کتاب 2 )
یک سیستم مهم دیگر « cgs » نام دارد. که در آن طول بر حسب سانتی متر ( cm )، جرم بر حسب گرم ( g ) و زمان بر حسب ثانیه ( s ) بیان می شود.

مثلاً سرعت در « SI » ( که به آن سیستم « mks » نیز گفته می شود ) بر حسب متر بر ثانیه ( m⁄(s )) و در سیستم «cgs» بر حسب سانتی متر بر ثانیه (( cm)⁄(s )) بیان می شود. در سطح دبیرستان تقریباً برای تمام کمیتها، یکای مربوطه باید در این دو سیستم ارائه شود.

یکای مساحت و حجم ( نقص کتاب 3 )

یکای مساحت در سیستم جهانی متر مربع بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم  است.

یکای حجم در سیستم جهانی متر مکعب بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم است.

چند اجزا و اضعاف مترمربع عبارتند از :

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

زمان ( نقص کتاب 4 )

یک شبانه روز، بازۀ زمانی بین دو بار دیده شدن متوالی خورشید در نصف النهارِ یک محل ( در بالاترین نقطۀ آسمان ) می باشد.

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

بازۀ زمانی

« در علوم، مدت زمان بین آغاز و پایان یک رویداد اهمیت دارد که به آن بازۀ زمانی گویند. »

گرچه امروز در محاسبۀ بازۀ زمان از هزارم ثانیه نیز سخن به میان می آید، تا دویست سال پیش زندگی انسانها به قدری آرام و بی عجله بود، حتی زمانِ یک دقیقه نیز به حساب نمی آمد. عقربۀ دقیقه شمار روی صفحۀ ساعتها از نخستین سالهای سدۀ هژدهم مسیحی نصب شد و عقربۀ ثانیه شمار از نخستین سالهای سدۀ نوزدهم به صفحۀ ساعتها افزوده شد.

رابطه بین یکای زمان و یکای کمان ( نقص کتاب 5 )

از سده ها پیش معیار سنجش زمان، چرخش زمین به دور محور خود است. یک دور کامل   بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم معادل یک شبانه روز می باشد.

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

مهمترین مزیت نماد علمی ( اشتباه کتاب 1 )

  • نشانگر مرتبۀ بزرگی عدد است.
  • خواندن و نوشتن را آسان می کند.
  • ممکن است ( نه همیشه ) محاسبه را آسان کند.

در کتاب درسی فیزیک دهم به مهمترین مزیت نماد علمی که نشانگر « مرتبۀ بزرگی عدد » است، توجه نشده.

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

مزیتهای پیشوندهای یکاها ( اشتباه کتاب 2 )
مقادیر، « سرراست ( رُند ) » ارائه می شود.
خواندن و نوشتن را آسان می کند.
محاسبه را آسان می کند.

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

در کتاب درسی فیزیک دهم به مهمترین مزیت پیشوندهای یکاها که مقادیر را « سرراست ( رُند ) » ارائه می دهد، توجه نشده است.

پیروی از قوانین و رعایت توازنِ یکاها در روابط، اجتناب ناپذیر است، نه محاسبه در SI . ( خطای کتابهای درسی فیزیک دهم، یازدهم و دوازدهم )

« یکای استانداردِ هر کمیت، معیاری است برای محک زدن مقادیر بدست آمده برای آن کمیت. » به این معنی نیست که در هر محاسبه و گزارشی آن را به کار بگیریم.

« خوش بُوَد گر محک تجربه آید به میان »

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

کتابهای درسی این مفهوم از یکای استاندارد را نادیده گرفته؛ به عبارت دیگر کارکرد یکای استانداردِ هر کمیت را خارج از اصل موضوع قرار می دهند. علم همانند ذهن انسان بالذّات سیال است. در تمام علوم با استفاده از پیشوند یکاها باید بتوانیم، سرراست بخوانیم، سرراست بنویسیم، سرراست محاسبه کنیم و سرراست گزارش دهیم. شیوۀ کتابهای درسی، دانش آموزان را در این نکتۀ بسیار مهم در زندگی ( سرراست اندیشیدن و سرراست گزارش دادن ) ناتوان می کند. عقلاني نیست كه تمام محاسبات و گزارش ها را در SI انجام دهیم. چنانکه گردآورندگان کتاب درسی، سن خود را برحسب ثانیه بیان نمی کنند. گرچه در هر مهندسی یکاهای خاصی به کار می رود، آنچه در علوم اهمیت دارد، نه محاسبه در SI بلکه سه چیز است :

* پیروی از قوانین

* رعایت توازنِ یکاها در روابط

* سرراست گزارش کردن

نسبت ( نقص کتاب 6 )

« خارج قسمت اندازه های دو کمیت هم جنس که با یک واحد اندازه گرفته شده اند را نسبت گویند. »

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

خطای کتاب های درسی فیزیک دهم، یازدهم و دوازدهم

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

چگالی ( نقص کتاب 8 )

« جرمِ واحد حجم هر جسم را چگالی آن جسم گویند. »

بررسی نقص ها و غلط های کتاب درسی فیزیک دهم در صدای معلم

[1] -  خوش بود گر محک تجربه آید به میان      تا سیه روی شود هر که در او غش باشد   ( حافظ )


ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

  -  خوش بود گر محک تجربه آید به میان      تا سیه روی شود هر که در او غش باشد   ( حافظ )

پنج شنبه, 13 مرداد 1401 15:01 خوانده شده: 214 دفعه چاپ

نظرات بینندگان  

پاسخ + +1 0 --
دانش دوست 1401/05/23 - 18:48
چطور جرات کردید به سازمان معظم پژوهش پرداز و برنامه ساز ، که مو لای درز کارهایشان، ابدا نمیرود، انتقاد کنید
سازمان پژوهش از عهده تالیف ساده ترین کتاب درسی برای کودکان بر نمی آید، و پنج سال است که درگیر تدوین راهنمای برنامه درسی حوزه ها و دوره ها هستند!!!! و هنوز هم تمام نشده ،آن وقت وزیر نوری، همه چاله چوله های مدیریتی وزارتش را با مدیران درجه ۲ این سازمان در دولت قبل پر می کند

نظر شما

صدای معلم، صدای شما

با ارائه نظرات، فرهنگ گفت‌وگو و تفکر نقادی را نهادینه کنیم.

نظرسنجی

مدیریت آموزش و پرورش در دولت سیزدهم را چگونه ارزیابی می کنید؟

دیدگــاه

تبلیغات در صدای معلم

درخواست همیاری صدای معلم

راهنمای ارسال مطلب برای صدای معلم

کالای ورزشی معلم

تلگرام صدای معلم

صدای معلم پایگاه خبری تحلیلی معلمان ایران

تلگرام صدای معلم

Sport

 سامانه فیش حقوقی معلمان

سامانه فیش حقوقی معلمان بازنشسته

سامانه مراکز رفاهی

تبلیغات در صدای معلم

تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به صدای معلم - اخبار فرهنگیان، معلمان و آموزش پرورش بوده و استفاده از مطالب با ذکر منبع بلا مانع است.
طراحی و تولید: رامندسرور