مسیر شما: صفحه اصلی»اقتصاد»تحليلی بر لايحه بودجه 1405 کشور ( پایانی ) : رشد 39 درصدی اعتبارات وزارت آموزش و پرورش اما افزایش سهم آموزش و پرورش از توليد ناخالص داخلی ناچیز است !

« توسعه و بهسازی زير ساخت های آموزش و پرورش که مهم ترين سرمايه گذاري هر جامعه است ؛ شوربختانه در ايران مورد بی توجهی بودجه سنواتی قرار گرفته و می گيرد »

تحليلی بر لايحه بودجه 1405 کشور ( پایانی ) : رشد 39 درصدی اعتبارات وزارت آموزش و پرورش اما افزایش سهم آموزش و پرورش از توليد ناخالص داخلی ناچیز است !

سعید شهسوارزاده/ عضو شورای نویسندگان صدای معلم

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

بخشنامه لايحه بودجه کشور با پيوست هاي ذيل منتشر شد :

مجله اداری‌ها-

بخشنامه تهيه و تنظيم لايحه بودجه سال ۱۴۰۵ كل كشور

پيوست شماره ۱- برنامه زمان‌بندي تهيه و تنظيم لايحه بودجه سال ۱۴۰۵ كل كشور

پيوست شماره ۲- ضوابط مالي ناظر بر تنظيم بودجه سال ۱۴۰۵ كل كشور

پيوست شماره ۳ – دستور العمل تهيه و تنظيم بودجه دستگاه‌هاي اجرايي

پيوست شماره ۴- دستور العمل جامع بودجه‌ ريزي مبتني بر عملكرد در چارچوب برنامه عملياتي سالانه

پيوست شماره ۵- دستورالعمل تهيه و تنظيم بودجه شركت‌هاي دولتي بانك‌ها و موسسات انتفاعي وابسته به دولت

پيوست شماره ۶- دستورالعمل اولويت بندي و بازنگري اعتبارات هزينه‌اي

پيوست شماره ۷- دستورالعمل غربال گري طرح ها و پروژه هاي تملك دارائي هاي سرمايه‌ای

پيوست شماره ۸- دستور العمل تنظيم تسهيلات بانكي و هزينه هاي فرابودجه‌ای

افزایش حقوق سال ۱۴۰۵ کارمندان و سایر مزایا ( اعتبارات هزینه ای )

الف- افزایش ضریب ریالی حقوق را نسبت به آخرین حکم کارگزینی سال ۱۴۰۴ با لحاظ بیست درصد رشد لحاظ نمایند. رقم قطعی ضریب به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

ب- سقف اعتبار مربوط به سرانه مزایای عملکردی و پاداش یک‌ ماهه حقوق و مزایای کارکنان را در بودجه سال ۱۴۰۵ حداکثر معادل اعتبار سرانه سال ۱۴۰۴ (مبتنی بر موافقتنامه سال ۱۴۰۴) پیش‌بینی نمایند.

ج- مبلغ پاداش پایان سال (عیدی) را مطابق ماده (۷۵) قانون مدیریت خدمات کشوری در بودجه خود پیش‌بینی نمایند. مبلغ قطعی پاداش پایان سال به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

د- اعتبار مأموریت (داخلی و خارجی) کارکنان را حداکثر معادل پیش‌بینی عملکرد سرانه اعتبار سال ۱۴۰۴ (مبتنی بر موافقتنامه سال ۱۴۰۴) پیش‌بینی نمایند.

هـ- اعتبار سرانه کمک‌های رفاهی مستقیم و غیرمستقیم کارکنان، حداکثر معادل اعتبار سرانه سال ۱۴۰۴ (مبتنی بر موافقت نامه سال ۱۴۰۴) را در سقف اعتبارات پیش‌بینی نمایند.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

و- تمامی شرکت های دولتی موسسات انتفاعی وابسته به دولت ، بانک ها و بیمه های دولتی شامل شرکت هایی که شمول قوانین و مقرررات عمومی بر آنها مستلزم ذکر یا تصریح نام است نظیر شرکت ملی نفت ایران بانک مرکزی، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی شرکت ملی صنایع پتروشیمی، سازمان بنادر و دریانوردی، سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و شرکت‌های تابعه آنها و سایر شرکت‌هایی که به نحوی دارای قوانین و مقررات خاص پرداخت حقوق و مزایا هستند موظفند اعتبار حقوق دستمزد و مزایای کارکنان خود را در بودجه پیشنهادی سال ۱۴۰۵ مطابق افزایش مندرج در جزء (الف) بند (۲) و با رعایت بخشنامه‌های شورای حقوق و دستمزد و مقررات تعیین شده در بودجه سال پیش‌ بینی نمایند و هرگونه افزایش مازاد بر آن توسط هیچ مرجع و شورایی قابل قبول نمی‌باشد.

در گفت و گوي مجازي ذيل، لايحه بودجه 1405 را تحليل مي کنيم.

خلاصه قسمت قبل :

آیا دولت جسارت حذف بودجه‌های چند ده و گاهی چند صد میلیاردی نهادهاي فرهنگي و همچنین متناسب‌ سازی قیمت حامل‌های سوخت مثل بنزین را خواهد داشت ؛ یا محافظه‌کارانه به مسیر روزمرگی و ادامه راه گذشتگان خواهد رفت.

مردم باید ببینند کدام هزینه‌ها کاهش یافته و کدام ردیف‌ ها حذف شده‌اند و درآمدهای جدید چگونه به‌ نفع کالاهای عمومی مانند آموزش، بهداشت و درمان، حمل‌ و نقل عمومی و سایر موارد مشابه، هزینه می‌شوند.

بودجه نهادهایی را که هیچ نقش و جایگاهی در ارائه خدمات عمومی ندارند و مشخص نیست چرا باید از منابع عمومی بهره‌مند شوند، بدون مماشات حذف کنید!

مردم در شرایطی بسیار دشوار زندگی می‌کنند و آن‌ طور که به‌نظر می‌رسد، چشم‌انداز پیش رو نیز بهبودی را نوید نمی‌دهد . در چنین شرایطی، اختصاص بودجه به فعالیت‌ها و نهادهایی که ارتباطی به منافع ملی ندارند، چه توجیهی دارد؟ هزینه‌هایی را که مابه‌ازای ملموس برای مردم ندارند، شجاعانه حذف کنید و اجازه دهید مردم ببینند که اصلاحات اقتصادی تنها از طریق تحمیل هزینه جدید به آنان انجام نمی‌شود.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

بودجه را کاملاً شفاف کنید. خزانه دولت را به اتاقی شیشه‌ای تبدیل کنید .

بودجه سازمان‌ها و نهادهای موجود در نظام حکمرانی را که خدمات آنها هیچ تناسبی با مبالغ کلان منظور شده ندارد با قاطعیت کاهش دهید.

در سال 1383، مجلس هفتم با تصویب قانون «تثبیت قیمت‌ها»، مانع رشد قیمت بنزین در سال هاي بعدي شد. بدین ترتیب روند رشد تدریجی قیمت متوقف شد و بنزین از سال 1383 تا 1386 در سطح 80 تومان باقی ماند.

داده‌های رسمی نشان می‌دهد که در سال ۱۳۸۵ (پایان این دوره انجماد)، رشد متوسط سالانه مصرف بنزین ۱۰ درصد بود. این وضعیت، کشور را در آستانه بحران قرار داد و زمینه را برای مداخله بعدی (سهمیه‌بندی و قانون هدفمندی یارانه‌ها) آماده کرد.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

دولت سه‌شنبه (2 دی ماه) لایحه بودجه را تقدیم مجلس کرد که پس از آن کمیسیون تلفیق بودجه برای بررسی کلیات و جزئیات بودجه تشکیل شد.

سخنگوی کمیسیون تلفیق بودجه با اشاره به نخستین جلسه این کمیسیون پس از درخواست رییس‌جمهور برای استرداد و اصلاح لایحه بودجه، از تصمیم نمایندگان برای بازبینی افزایش حقوق سال آینده بر مبنای عدالت و روش پلکانی خبر داد.

مجتبی یوسفی در گفت و گو با خانه ملت در تشریح اولین جلسه این کمیسیون پس از درخواست استرداد و اصلاح لایحه بودجه از سوی رییس‌جمهور گفت:

در این جلسه مقرر شد میزان تخصیص ارز ترجیحی، قیمت آن و نحوه مدیریت این ارز به‌ گونه‌ای اصلاح شود که به کاهش هزینه تمام‌شده کالاهای اساسی کمک کند؛ کالاهایی که مستقیماً با سفره مردم در ارتباط هستند، از جمله تامین نهاده‌های تولید مرغ، گوشت و برنج.

پزشکیان در پاسخ به درخواست نمايندگان مجلس در باره يارانه تامین نهاده‌های تولید مرغ، گوشت و برنج گفت : با دلار آزاد قیمت گوشت ۶۰۰ هزار تومان می شود اما با ارز یارانه ای کیلویی ۱.۲ میلیون تومان می فروشند!

رییس جمهور گفت: تصمیم داریم همۀ یارانه‌های ارزی کالاهای اساسی را به‌ جای اختصاص به ابتدای زنجیره، مستقیم به مصرف‌کنندۀ نهایی بدهیم.

پس از پذیرش پنج تغییر پیشنهادی دولت، کلیات لایحه بودجه ۱۴۰۵ با وجود مخالفت‌های جدی درباره حقوق و یارانه‌ها، سرانجام روز گذشته ( 15 دي ماه ) در صحن علنی مجلس با ۱۷۱ رای موافق تصویب شد؛ بودجه‌ای که موافقان آن را «واقع‌بینانه» و منتقدان «تورم‌زا» می‌دانند.

رییس‌جمهور در نامه‌ای به مجلس با انجام اصلاحات پنج‌گانه با رعایت دو ملاحظه تورمی و سقف بودجه موافقت کرد.

رییس سازمان برنامه و بودجه به دفاع از لایحه بودجه ۱۴۰۵ پرداخت. او در بخشی از اظهاراتش تاکید کرد: ثبات اقتصادی از هر امری مهم‌تر است و تورم، بزرگ‌ترین تهدید این ثبات محسوب می‌شود. مهم‌ترین اقدامی که در این بودجه مدنظر قرار گرفته، جلوگیری از ایجاد تورم‌های بالا است. دولت سقف هزینه‌های خود را بر پایه درآمدهای قطعی تنظیم کرده و دستگاه‌ها ملزم به رعایت این سقف شده‌اند.

در نهایت ؛ نمایندگان مجلس کلیات لایحه بودجه سال آینده را با ۱۷۱ رای موافق، ۶۹ رای مخالف و ۶ رای ممتنع تصویب کردند.

لازم مي دانم به ملت عزيز ايران، از آستارايي تا گناوه اي ، از بجنوردي تا آباداني که در دي ماه جاري، رنج مضاعف را تحمل نمودند و با وجود آن که در سوگ فرزندان عزيزشان نشسته اند و دغدغه آينده کشور را دارند ؛ تسليت عرض کنم.

از « صداي معلم » بابت ارائه دو مطلب ذيل، نيز سپاسگزارم :

1- نگاهي به اعتراضات دي ماه 1404 …ديکتاتور و ديکتاتوري ( اينجا )

2- اعتراض يا اغتشاش؟ مساله اين است : "راستي "! ( اينجا)

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

*** بخش پنجم :

پرسش کننده :

در عملکرد بودجه 1403، چقدر از بودجه آموزش و پرورش به حقوق و دستمزد تخصيص داده شده است؟

پاسخ دهنده (10):

همان طور که در نمودار شماره 2، نمايان است از تقريبأ 271 هزار ميليارد تومان کل عملکرد بودجه 1403، مبلغ 252 هزار ميليارد تومان آن تقريبأ 93% کل عملکرد بودجه 1403 به حقوق و دستمزد تعلق گرفته است.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

نمودار شماره 2- در عملکرد بودجه 1403، حدود 93% عملکرد بودجه 1403، به حقوق و دستمزد تخصيص يافته است.

پرسش کننده :

در بودجه مصوب 1404، چقدر از بودجه آموزش و پرورش به حقوق و دستمزد اختصاص داده شده است؟ اين ترس وجود دارد که اين شرط در لايحه هاي بودجه بعدي به صورت مادام العمر تکرار شود و دست در جيب معلمان فرو بردن مادام العمر شود.

پاسخ دهنده (10):

همان طور که در نمودار شماره 3 نمايان است از تقريبأ 353 هزار ميليارد تومان کل بودجه مصوب 1404، تقريبأ مبلغ 320 هزار ميليارد تومان آن تقريبأ 91% کل بودجه مصوبِ 1404 به حقوق و دستمزد تعلق گرفته است.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی
نمودار 3- که تقريبأ 91% کل بودجه مصوبِ 1404 به حقوق و دستمزد تعلق گرفته است.

پرسش کننده :

در لايحه بودجه 1405، چقدر از بودجه آموزش و پرورش براي حقوق و دستمزد پيش بيني شده است؟

پاسخ دهنده (10) :

در نمودار شماره 4، نمايان است از تقريبأ 489 هزار ميليارد تومان از پيشنهاد لايحه بودجه 1405، تقريبأ مبلغ 403 هزار ميليارد تومان آن تقريبأ 82% کل لايحه پيشنهادي بودجه 1405، براي حقوق و دستمزد پيشنهاد شده است.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

نمودار شماره 4-حدود 82% کل پيشنهاد لايحه بودجه 1405، براي حقوق و دستمزد، پيشنهاد شده است.

پرسش کننده :

آيا شما با بيان اين واقعيت که بيش از 80% کل بودجه سنواتي وزارت آموزش و پرورش، صرف حقوق و دستمزد مي شود ؛ در نظر داريد که بگویيد حقوق و دستمزد در آموزش و پروش مکفي مي باشد؟

پاسخ دهنده:

در تحليل بودجه سنواتي آموزش و پرورش طي ساليان متمادي، همواره به اين ترکيبِ نامتقارن بودجه هاي وزارت آموزش و پرورش که بخش عمده بودجه، صرف حقوق و دستمزد مي شود، نقد جدي وارد بوده و هست.

توسعه و بهسازی زير ساخت های آموزش و پرورش که مهم ترين سرمايه گذاري هر جامعه است ؛ شوربختانه در ايران مورد بی توجهی بودجه سنواتی قرار گرفته و می گيرد.

خوش بختانه در گذر زمان، اين روند غير قابل قبول رو به بهبود بوده است.

در عملکرد بودجه 1403،قريب 93% و قانون مصوب بوجه 1404، حدود 91% و در لايحه بودجه 1405، تقريبأ 82% از کل بودجه آموزش و پرورش براي حقوق و دستمزد در نظر گرفته شده است.

پُر واضح است که ميزان حقوق و دستمزد در آموزش و پرورش، به هيچ وجه مکفي نبوده بلکه يکي از چالش هاي عمده نظام آموزشي بوده و هست. تحليل و نقد حقوق و دستمزد در آموزش و پرورش از اهميت به سزايي برخوردار است و توسط کارشناسان به صورت ويژه به آن پرداخته شده و مي شود .

پرسش کننده :

رشد تقريبأ 39% اعتبارات وزارت آموزش و پرورش در لايحه بودجه 1405 نسبت به قانون مصوب بودجه 1404، قابل توجه است؟

پاسخ دهنده:

بله، رشد 39% اعتبارات وزارت آموزش و پرورش در لايحه بودجه 1405نسبت به قانون مصوب بودجه 1404، قابل توجه است ولي تا نقطه مطلوب (افزايش نقش آموزش و پرورش در توليد ناخالص داخلی و افزايش سهم آموزش و پرورش از توليد ناخالص داخلی ) فاصله بسيار است.

وقتي حقوق معلمان در ترکيه 10 برابر حقوق معلمان ايران است ( اينجا) بايد به طور جدي و مداوم پيگير طي فرآيند تا نقطه مطلوب فوق الذکر باشيم .

پرسش کننده :

جدا از 82% لايحه بودجه 1405 که براي حقوق و دستمزد پيشنهاد شده است، بقيه اجزاي اين لايحه به چه نسبتی توزيع شده اند؟

پاسخ دهنده (10):

اگر بخواهيم بودجه ادرات کل استان ها ( 82% لايحه بودجه 1405 که براي حقوق دستمزد پيشنهاد شده است) را از باقی جدول 7 ب اين وزارت خانه حذف کنيم ؛ بقيه سيزده جزء اين جدول، مطالق نودار 5، به نسبت ذيل، توزيع شده است .

1. وزارت آموزش و پرورش 15%
2. پژوهش و برنامه ريزي آموزشي 7%
3. سر آانه دانش آموزي 18%
4. استعدادهاي درخشان 1%
5. فعاليت هاي پرورشي 1%
6. کمک به صندوق ذخيره فرهنگيان تصويب اساسنامه صفر درصد
7. دانشگاه شهيد رجايي 2%
8. باشگاه دانش پژوهان جوان صفر درصد
9. بهداشت و سلامت تربيت بدني 2%
10. سازمان نوسازي توسعه مدارس 29%
11. دانشگاه فرهنگيان 21%
12. آموزش استثنایی 2%
13. کانون پرورش فکري کودکان و نوجوانان 2%

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

نمودار 5- ترکيب اجزاي لايحه بودجه 1405، به جز حقوق و دستمزد در وزارت آموزش و پرورش

پرسش کننده :

در دو مورد :

1- درصدِ بودجه کمک به صندوق ذخيره فرهنگيان.

2- درصدِ بودجه باشگاه دانش پژوهان جوان ؛ صفر بوده است ؛ يعني چه؟

پاسخ دهنده (10):

1- ميزانِ کمک به صندوق ذخيره فرهنگيان در عملکرد بودجه 1403، صفر بوده است ولي اين رقم در قانون بودجه مصوب 1404، معادل 20 ميليارد تومان مي شود و در لايحه بودجه 1405 اين مبلغ به 10 ميليارد تومان کاهش يافته است.

درصد اين کمک در مقايسه با ديگر اجزاء نزديک به صفر است.

2- بودجه باشگاه دانش پژوهان جوان، در عملکرد بودجه 1403، تقريبأ 156 ميليارد تومان بوده است و اين رقم در قانون بودجه مصوب 1404، معادل 165 ميليارد تومان بوده و در لايحه بودجه 1405 اين مبلغ به 225 ميليارد تومان افزايش يافته است.

اين مبلغ که بيش از 20 برابر کمک به صندوق ذخيره فرهنگيان است عملأ در مقايسه با ديگر اجزاء آن قدر کوچک است که در محاسبه صفر منظور شده است.

پرسش کننده:

چرا با توجه به تصويب اساسنامه صندوق ذخيره فرهنگيان در 15 / 12 / 1403 اقدام قانوني وزارت آموزش و پرورش در اجراي تبصره بند ث ماده 88 قانون برنامه هفتم پيشرفت، در جدول 7 ب مربوط به وزارت آموزش و پرورش در رديف اين کمک نوشته است:

کمک به صندوق ذخيره فرهنگيان پس از تصويب اساسنامه.

پاسخ دهنده (10):

متاسفانه نگاه برخي از نمايندگان مجلس، تعدادي از دولتمردان، حتي گروهي از کارشناسان وزارت آموزش و پرورش، محدودي از نهادهاي نظارتي در تضاد با منافع يک ميليون و 800 هزار عضو صندوق مي باشد که نمونه آن در جدول لايحه هاي بودجه هاي 1400 تاکنون، اين شرط به چشم مي خورد و اين ترس وجود دارد که اين شرط در لايحه هاي بودجه بعدي به صورت مادام العمر تکرار شود و دست در جيب معلمان فرو بردن مادام العمر شود.

تحليلی صدای معلم درباره لايحه بودجه 1405 کشور و بودجه و اعتبارات آموزش و پرورش و وضعیت سهم از توليد ناخالص داخلی

پايان.