این نامه، نامهی اعتراض یا گلایهی شخصی نیست؛ گزارش یک واقعیتِ قابل مشاهده و قابل راستیآزمایی در مدارس سراسر کشور است.
واقعیتی که در سادهترین شکل خود چنین است: یک ماه و نیم از آغاز سال تحصیلی گذشته و هزاران دانشآموز در مدارس ما هنوز کتاب درسی خود را در دست ندارند.
نه در کلاسهای شهرهای بزرگ و نه در روستاها و نه در مناطق محروم ، گویا این مسئله به یک روال عادی و پذیرفتهشده تبدیل شده است. والدین در صفِ توزیع کتاب ماندهاند، مدیران مدارس پاسخِ روشنی برای ارائه ندارند و معلمان در کلاسهایی حاضر میشوند که در آنها ابزارِ اصلیِ آموزش وجود ندارد. این وضعیت، پیش از آن که یک خطای اداری و توزیعی باشد، نشانهای از یک ناکارآمدی ساختاری است.
جناب آقای دکتر پزشکیان
شما در این مدت، بارها از «وفاق» سخن گفتهاید. آنچه از معنای وفاق برداشت میشود یعنی اینکه وفاق ابزاری است برای همزبان شدن قوا، کنار گذاشتن اختلافات و همسو کردنِ نهادها برای حل مشکلات مردم، اما گویا نتیجهی عملیِ این شعار، در یکی از مهمترین وزارتخانههای کشور، این شده است که دانشآموز پس از یک ماه و نیم از شروع سال تحصیلی، هنوز کتاب درسی نداشته باشد، باید صادقانه پرسید: وفاق برای چه کسی و برای حل کدام مشکل؟
آیا وفاق در سطح بیانیهها و نشستهای خبری باقی مانده و به سفرهی مردم و کیفِ مدرسهی دانشآموزان نرسیده است؟ آیا «وفاق» بهانهای برای تعویقِ پاسخ گویی و سرپوش گذاشتن بر ناکارآمدیِ مدیران شده است؟ آیا همزبانیِ قوا به این معناست که هیچکس مسئولیتِ این وضعیت را نمیپذیرد و همه، مسئولیت را به گردنِ دیگری میاندازند؟
آیا میدانید پیامد تربیتی این بیکتابی، از خودِ بیکتابی خطرناکتر است؟ دانشآموزی که از نخستین روزهای سال تحصیلی میآموزد «نبودنِ کتاب و ابزارِ آموزش، امری عادی و قابل تحمل است»، در واقع درسِ اولِ سال را نه از معلم، بلکه از بی نظمی و بی مسئولیتی میآموزد. او یاد میگیرد که در این نظام، حقِ او قابل تعویق است و کسی پاسخ گو نیست.

ما با این روند، نسلی را تربیت میکنیم که:
• تعهد را ارزش نمیداند، چون از کودکی دیده است که نهادهای متولی نیز به تعهدات خود عمل نمیکنند؛
• منفعتطلبی را تنها راهِ بقا میبیند، چون آموخته است که برای رسیدن به حقِ اولیهی خود باید در ساختار به فکر منفعت خویش باشد و افراد جامعه را قربانی نماید.
• به رانت و رابطه باور پیدا میکند، چون تجربه کرده است که در این سیستم، مسیرهای میانبر و رابطه بازی جواب میدهد، کارِ قانون و نظم کار را راه نمیاندازد.
این همان جملهای است که باید با نگرانی گفته شود: اگر این مسیر ادامه یابد، ما دانشآموزانی را تربیت خواهیم کرد بیتعهد، منفعتطلب و رانتخوار. نسلِ فردا همان چیزی خواهد شد که امروز در رفتارِ نهادهای ما دیده است.
بحرانِ کتاب درسی، بحرانِ کاغذ نیست؛ بحرانِ اعتماد و الگوپذیری است.

بنابراین، از شما رؤسای محترم سه قوه، بهصورت مشخص درخواست میکنم:
1- پاسخ گویی شفاف و فوری: وزارت آموزش و پرورش و سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی موظف شوند ظرف یک هفته، گزارشِ دقیق و مستند از عللِ تأخیر در توزیع کتابهای درسی، تعداد دانشآموزانِ بیکتاب، و مقصرانِ این وضعیت را به ملت ارائه کنند.

2- تعیینِ مسئولِ واحد: مشخص شود که در این زنجیره — از چاپ و توزیع تا توزیع استانی و مدرسهای — چه نهادی مسئولِ اصلی است و چرا هیچکس تاکنون مسئولیت نپذیرفته است.
3- رسیدگیِ قضایی و نظارتی: قوه قضائیه و مجلس شورای اسلامی، ابعادِ این تأخیر و هرگونه تخلف، ترک فعل یا سوءمدیریت در آن را بررسی کنند و نتیجه را به اطلاع مردم برسانند.
4- بازنگری در شایستهسالاریِ مدیریت آموزشی: تا زمانی که کرسیهای تصمیمگیری در آموزش و پرورش به دستِ افرادِ شایسته، متخصص و پاسخگو سپرده نشود، بحرانهایی از این دست تکرار خواهند شد. وفاقِ واقعی، وفاق بر سرِ شایستگی است، نه وفاق بر سرِ تقسیمِ مسئولیتها.
5- تضمینِ عدم تکرار: سازوکاری روشن برای نظارت بر توزیع کتاب درسی و سایر اقلام آموزشی در آغاز هر سال تحصیلی تعیین شود تا خانوادهها و دانشآموزان دیگر در انتظارِ حقِ اولیهی خود نمانند.

رؤسای محترم،
جناب آقای دکتر پزشکیان — رئیس محترم جمهور
حجتالاسلام و المسلمین غلامحسین محسنی اژهای — ریاست محترم قوه قضائیه
جناب آقای محمدباقر قالیباف — ریاست محترم مجلس شورای اسلامی
ما به وفاق بدبین نیستیم؛ به وفاقی که در سطح بیانیهها بماند و به کلاسِ درس نرسد، بدبین هستیم.
ملت، وفاق را در کیفِ مدرسهی فرزندانش میسنجد، نه در تیترِ خبرگزاریها.
اگر امروز پاسخِ روشنی به این پرسشِ ساده داده نشود که چرا دانشآموز ما یک ماه و نیم بیکتاب مانده است؟ — فردا باید پاسخ گوی نسلِ بیتعهدی باشیم که خودمان تربیت کردهایم.
این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید








صدای معلم، صدای شما
با ارائه نظرات، فرهنگ گفتوگو و تفکر نقادی را نهادینه کنیم.