گزارش " صدای معلم " از " قلعه شجاع آباد " : آثار ملی ثبت شده بدون صاحب ؟!

گروه گزارش/

« یک شرکت خصوصی تولید لوازم مرغداری 8 ماه پیش تبلیغات خود را به صورت دیوار نویسی با رنگ روغن روی یکی از دیوارهایی قلعه تاریخی شجاع آباد شهر نوش آباد نوشته است، با این حال با گذشت ماه ها از آن تاریخ ، اداره میراث فرهنگی شهرستان آران و بیدگل هیچ واکنشی به این مسئله نشان نداده است و این تبلیغات همچنان در جای خود دیده می شود .

قدمت قلعه شجاع آباد به دوران قاجاری بر می گردد ، سازه آن از جنس خشت بوده و به لحاظ معماری دارای ویژگی های برجسته ای است، این اثر با شماره 10257 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده اما با این حال دیوار آن به بیلبوردی برای تبلیغات شرکت تولید کننده لوازم مرغداری بدل شده است .

قلعه شجاع آباد در نزدیکی اتوبان اصفهان کاشان است و به همین دلیل مسئولان شرکت تولید کننده لوازم مرغداری ، دیوار بزرگ آن را محل مناسبی برای ارائه تبلیغات شرکت خود دیده اند.

 مسئولان اداره میراث فرهنگی شهرستان آران و بیدگل نیز تاکنون هیچ گونه واکنشی به این آسیب رسانی آشکار به یک اثر ثبت ملی نشان نداده اند. این در حالی است که شماره تماس شرکت تبلیغ کننده در اندازه ای بزرگ روی این اثر نوشته شده است.

نوش‌آباد شهری است در بخش مرکزی شهرستان آران و بیدگل استان اصفهان و میان شهرهای آران و بیدگل و سفیدشهر واقع شده‌است. جمعیت نوش آباد بر اساس آخرین سرشماری سراسری کشور بیش از 12 هزار نفر اعلام شد ؛ با این حال این شهر کوچک دارای 30 هکتار بافت تاریخی است .

 آن گونه که در کتاب تاریخ قم آمده‌است : « انوشاباد این دیه را از بهر آن بدین نام کردند که یکی از اکاسره ( ساسانیان ) بدان ناحیت بگذشت . به چشمه که آنجاست فرود آمد و آن چشمه و موضع را خوش یافت بفرمود تا به آنجا دیهی بنا نهاد و انوشاباد نام کردنئ » .

 نوش آباد از انوشه (انوشه روان) به معنی بی‌ زوال و جاویدان و بی‌ مرگ بر گرفته شده ، به معنای جایی که خوش و خرم است و روان جاویدی دارد » .

این مطلبی است که توسط « جمعی ازدانشجویان دکتر سید محمد جعفرمیرجلیلی » در شهریور 1390 نگارش گردیده است . ( این جا )

محمد رضا فلاح در صفحه ی اینستاگرامی خود چنین می نویسد :

کویر گردی چند روز پیش من، این بار همراه شد با دیدن چند قلعه و کاروانسرا .

مکان هایی که در زمان خودشون نقش بسیار مهمی رو داشتن و آسایش و امنیت مردم رو فراهم می کردن .

قلعه ی شجاع آباد در کنار مسیر اصلی به شهر نوش آباد قرار داره و احتمال میدم که در قدیم اگر در آبادی ناامنی یا مشکلی به وجود می اومده اولین پناهگاه مردم همین مکان بوده .

مکان در اصل ترکیبی هست از یک قلعه و کاروانسرا، دیوارهای برج و باروی قلعه به شکل دالبری کار شدن و واقعا زیبا هستن .

از طرفی از خشت ساخته شدن دیوارها و استحکام دور از انتظارشون همیشه یکی از جالب ترین موضوع ها برای من بوده.

بر روی فضای داخلی و بیرونی دیوار قلعه جای آخور برای غذا دادن به حیوانات دیده میشه ، تعداد این آخورها زیاد هستن و نشون دهنده ی رفت و آمد زیاد مردم و کاروان ها از این مکان بوده .

متاسفانه از فضای داخلی قلعه چیز زیادی باقی نمونده بود و از طرفی کمبود وقت هم باعث شد که نتونم قلعه رو به خوبی بررسی کنم  » .

آذر ماه 1404 :

همان گونه که در گزارش های پیشین نیز بدان اشاره شد ؛ این بناهای تاریخی فاقد هر گونه راهنمای توضیحات و نگهبان بوده و عملا به حال خود رها شده اند .

این اثر در تاریخ ۱ مهر ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۲۵۷ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده ‌‌است اما مشخص نیست ثبت شدن یک بنای تاریخی به عنوان « اثر ملی » واقعا چه تاثیری بر توجه و مراقبت از آن در ایران دارد ؟

افراد بازدیده کننده هم مطابق معمول در خرابی بیشتر کم نگذاشته و با ریختن زباله ، نوشتن و حکاکی بر روی بناها ، افروختن آتش و... فرهنگ غالب جامعه ی ایرانی را به نمایش گذاشته اند .

همان گونه که در گزارش پیشین هم آمد ( این جا ) ؛ پرسش مهم و راهبردی آن است که چرا دلسوزی و مسئولیت پذیری در زمینه حفظ این بناهای تاریخی نه در میان مسئولان و نه در میان افراد ساکن این سرزمین آن گونه که باید و شاید مشاهده نمی شود .

گزارشگر :

علی پورسلیمان

ارسال مطلب برای صدای معلم

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درخواست همیاری ( کمک مالی )